Trình bày Tờ trình, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết dự án luật được xây dựng nhằm thể chế hóa các nghị quyết, kết luận của Trung ương và Bộ Chính trị về hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, loại bỏ các rào cản bất hợp lý để cải thiện môi trường đầu tư, giảm chi phí cho doanh nghiệp, đồng thời tăng cường kiểm soát đối với các lĩnh vực nhạy cảm liên quan đến an ninh quốc gia và sức khỏe cộng đồng.
Một trong những nội dung đáng chú ý là dự thảo luật bổ sung quy định cấm kinh doanh khí N2O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp ngoài mục đích y tế, công nghệ thực phẩm, kiểm nghiệm và nghiên cứu khoa học.
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh thời gian qua, tình trạng lạm dụng, mua bán và sử dụng khí N2O, thường được gọi là "bóng cười", diễn biến phức tạp, gây nhiều hệ lụy đối với sức khỏe, đặc biệt là hệ thần kinh, máu và khả năng sinh sản, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tệ nạn ma túy, ảnh hưởng đến trật tự, an toàn xã hội. Quy định mới nhằm ngăn chặn việc sử dụng khí N₂O cho mục đích giải trí nhưng vẫn bảo đảm hoạt động sử dụng hợp pháp trong y tế, công nghiệp thực phẩm và nghiên cứu khoa học.
Về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Chính phủ đề xuất tiếp tục cắt giảm thêm 2 ngành, nghề thuộc lĩnh vực công thương và sửa đổi phạm vi quản lý đối với 2 ngành, nghề khác. Theo đó, tổng số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện sẽ giảm từ 198 xuống còn 141.
Đồng thời, dự thảo luật bổ sung một ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là hoạt động của cơ sở kinh doanh được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực. Theo Chính phủ, hoạt động này liên quan trực tiếp đến việc thu thập, lưu trữ dữ liệu cá nhân và dữ liệu sinh trắc học của công dân Việt Nam, cần được quản lý chặt chẽ nhằm bảo đảm an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội.
Để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, dự thảo luật cũng sửa đổi một số quy định của Luật Xây dựng liên quan đến chứng chỉ hành nghề và bãi bỏ quy định về dịch vụ đào tạo thẩm tra viên an toàn giao thông trong Luật Đường bộ. Đồng thời, bổ sung quy định chuyển tiếp đối với các hợp đồng cung cấp khí N2O đã ký kết nhằm tránh phát sinh tranh chấp và gián đoạn pháp lý.
Theo dự thảo, các quy định về cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027 để các bộ, ngành có thời gian ban hành quy chuẩn, tiêu chuẩn quản lý thay thế.
Riêng quy định cấm kinh doanh khí N2O cho mục đích sử dụng qua đường hô hấp ngoài các trường hợp được phép cùng các nội dung sửa đổi của Luật Xây dựng và Luật Đường bộ sẽ có hiệu lực ngay sau khi luật được ban hành.
Thẩm tra dự án luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra thống nhất với sự cần thiết ban hành luật theo trình tự, thủ tục rút gọn nhằm thể chế hóa các chủ trương của Đảng về cải cách thể chế và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.
Đối với phương án cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Ủy ban đề nghị Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, làm rõ cơ sở của phương án cắt giảm, bảo đảm việc cải cách mang lại hiệu quả thực chất, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, tránh chỉ chạy theo mục tiêu giảm về số lượng.
Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng thống nhất với chủ trương tăng cường kiểm soát khí N2O nhưng đề nghị tiếp tục rà soát quy định về các trường hợp được phép sử dụng để bảo đảm thống nhất với pháp luật chuyên ngành, không ảnh hưởng đến các hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp trong lĩnh vực y tế, công nghiệp và nghiên cứu khoa học.
Đối với các ngành, nghề có mức độ rủi ro cao khi chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ đánh giá đầy đủ tính khả thi của cơ chế quản lý thay thế, đặc biệt đối với các lĩnh vực liên quan đến quốc phòng, an ninh, sức khỏe cộng đồng như kinh doanh nước sạch, khí, tàu bay không người lái, khoáng sản, khai thác cảng biển và thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên, nhằm bảo đảm không tạo khoảng trống trong quản lý nhà nước.
Bên cạnh đó, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng đề nghị tiếp tục đánh giá tác động của việc bổ sung hoạt động cung cấp dịch vụ thị thực vào danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, bảo đảm phù hợp với các cam kết quốc tế và không tạo rào cản gia nhập thị trường; đồng thời nghiên cứu điều chỉnh tên gọi của dự thảo luật và hoàn thiện quy định chuyển tiếp để tránh phát sinh các điều kiện kinh doanh hoặc thủ tục hành chính dưới hình thức khác sau khi luật có hiệu lực.
Chính phủ đã thảo luận, cho ý kiến đối với 11 dự án luật và 01 Nghị quyết dự kiến trình Quốc hội; nhấn mạnh việc rà soát để đảm bảo tính thống nhất, khả thi, không để xảy ra khoảng trống pháp lý…
Mời quý độc giả đón đọc Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 34-2026 phát hành ngày 24/08/2025 với nhiều chuyên mục hấp dẫn...
Diễn biến kinh tế vĩ mô trong tháng 7/2026 và nửa đầu tháng 8/2026 cho thấy dự báo tăng trưởng GDP Việt Nam của hàng loạt tổ chức tài chính trong nước và quốc tế đã có sự “đảo chiều” đáng chú ý. Không chỉ các dự báo được điều chỉnh tăng, mà đáng lưu ý hơn là biên độ và tốc độ điều chỉnh. Diễn biến này cho thấy nền kinh tế đang đứng trước những cơ hội mới, song đồng thời vẫn phải đối mặt với không ít thách thức đan xen...
Không chỉ mở rộng, giao thêm thẩm quyền tự chủ đầu tư, kinh doanh cho doanh nghiệp mà còn giao cho Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam là đơn vị chủ lực thay mặt cho Nhà nước để quản lý hợp đồng về dầu khí. Đó là những thay đổi rất lớn từ Luật Dầu khí (sửa đổi) hiện nay.
Bộ Xây dựng đánh giá công tác giải ngân tại dự án cao tốc Cần Thơ - Cà Mau đang rất chậm, yêu cầu chủ đầu tư nhanh chóng hoàn thiện hồ sơ nội nghiệp, điều chuyển khối lượng đối với nhà thầu chậm trễ, không có khả năng khắc phục...
Trong khuôn khổ Diễn đàn “Hoàn thiện chính sách tạo lợi thế cạnh tranh thúc đẩy phát triển năng lượng” do Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy tổ chức, các chuyên gia pháp lý và kinh tế đã đưa ra những góc nhìn sâu sắc về yêu cầu cải cách thể chế, trọng tâm là dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi).
Những ngày này, tại các công trường xây dựng trường nội trú liên cấp ở khu vực vùng biên Thanh Hóa, hàng trăm kỹ sư, công nhân đang khẩn trương thi công ngày đêm, chạy đua với thời gian để hoàn thành công trình trước ngày 30/8, kịp đưa vào sử dụng trong năm học mới.