Làn sóng người nước ngoài đến Việt Nam sử dụng các dịch vụ như nha khoa, thẩm mỹ hay da liễu đã hình thành từ vài năm trở lại đây. Hiện xu hướng đang dần mở rộng sang các lĩnh vực y tế chuyên sâu hơn, trong đó có điều trị hiếm muộn...

Hai lần chuyển phôi thất bại ở Đức, bệnh nhân H. quyết định về Việt Nam điều trị hiếm muộn. Khi làm thụ tinh ống nghiệm (IVF) tại Đức, chị có được 4 phôi chất lượng tốt, nhưng cả hai lần chuyển phôi đều không thành công. Trong lần về Việt Nam thăm gia đình, vợ chồng chị đến Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM thăm khám toàn diện.

BSCKI. Nguyễn Thị Thạch Thảo, Trung tâm IVF Tâm Anh TP.HCM, cho biết kết quả kiểm tra phát hiện bệnh nhân mắc lạc nội mạc tử cung và viêm nội mạc tử cung, những bệnh lý có thể cản trở phôi làm tổ và phát triển. Ngoài ra, chị còn bị polyp túi mật kèm viêm túi mật mạn tính, dẫn đến phản ứng viêm toàn thân và ảnh hưởng bất lợi đến quá trình làm tổ của phôi. Trong khi đó, chồng chị được chẩn đoán thiểu tinh nặng.

Tại bệnh viện, sau thụ tinh, toàn bộ phôi được nuôi cấy trong hệ thống Time-lapse tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), cho phép theo dõi sự phát triển của phôi liên tục. Trước khi chuyển phôi, bác sĩ Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật Nội soi Tiêu hóa, đã phẫu thuật cắt túi mật, điều trị dứt điểm tình trạng polyp và viêm túi mật mạn tính cho bệnh nhân.

Song song, bác sĩ kết hợp thuốc ức chế viêm, tạo điều kiện thuận lợi cho phôi làm tổ. Khi các bệnh lý được kiểm soát, bác sĩ Thảo chuyển một phôi ngày 5 chất lượng tốt vào tử cung, chị H. thành công mang thai. Bé gái nặng 3,5 kg đã chào đời tại Đức vào tháng 6 vừa qua.

Tương tự, một người phụ nữ Việt kết hôn với chồng tại Ấn Độ. Nhiều năm trôi qua, hành trình tìm con của họ là chuỗi ngày chờ đợi xen lẫn hy vọng rồi lại thất vọng. Hai vợ chồng quyết định trở về Việt Nam tìm thêm cơ hội. Tại bệnh viện, toàn bộ các đầu mối chuyên môn được kết nối xuyên suốt.  Cuối cùng, đứa trẻ ra đời trong niềm hạnh phúc trọn vẹn của gia đình.

TS.BS. Nguyễn Hữu Trung, Trưởng khoa Phụ Sản, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM (cơ sở 2), cho biết trong vài năm trở lại đây, Việt Nam đang trở thành điểm đến đáng chú ý của nhiều bệnh nhân nước ngoài, đặc biệt là Việt kiều, trong hành trình tìm kiếm cơ hội điều trị hiếm muộn bằng IVF. Theo ông, xu hướng này ghi nhận sự gia tăng rõ rệt trong khoảng 2 năm gần đây và vẫn tiếp tục duy trì đà tăng. Trong đó, nhóm bệnh nhân đến từ Mỹ chiếm tỷ lệ đáng kể.

Cũng vậy, PGS.TS. Hoàng Thị Diễm Tuyết, Giám đốc Bệnh viện Hùng Vương, cho biết mỗi năm Bệnh viện tiếp nhận khoảng 35.000 lượt khám hiếm muộn, tương đương trung bình gần 130 trường hợp mỗi ngày. Với những trường hợp khi mà mọi giải pháp điều trị đều không hiệu quả, thì IVF gần như là lựa chọn duy nhất để hiện thực hóa giấc mơ làm cha mẹ.

Việt Nam bắt đầu triển khai thụ tinh trong ống nghiệm muộn hơn thế giới 20 năm. Nhưng đến nay, nước ta đã có hơn 70 trung tâm hỗ trợ sinh sản trải dài từ Bắc vào Nam. Theo PGS.TS. Hoàng Thị Diễm Tuyết, điều đáng tự hào là tỷ lệ thành công của kỹ thuật IVF tại Việt Nam hiện nay đã tiệm cận, thậm chí tương đương với nhiều quốc gia trong khu vực và trên thế giới, dao động từ 40 - 60% tùy từng trường hợp cụ thể.

Dưới góc độ du lịch y tế, TS.BS. Nguyễn Hữu Trung nhận định xu hướng bệnh nhân nước ngoài tìm tới Việt Nam là kết quả của nhiều yếu tố hội tụ. Nổi bật nhất là khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế chuyên sâu tại Việt Nam ngày càng thuận lợi. Người bệnh có thể tiếp cận trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa mà không phải đi qua nhiều tầng nấc trung gian như mô hình phổ biến ở nhiều quốc gia phát triển.

Đồng thời, chi phí cũng là một yếu tố quan trọng. Theo TS.B.S Nguyễn Hữu Trung, tại TP.HCM, một chu kỳ IVF trung bình dao động trong khoảng 80 - 120 triệu đồng. Trong khi tại Thái Lan, một chu kỳ IVF thường vào khoảng 10.000 USD. Ở Singapore, Australia hay nhiều nước châu Âu, con số này còn cao hơn, có thể lên tới 15.000 USD...

Theo Bộ Y tế, mỗi năm khoảng 40.000 người Việt ra nước ngoài khám chữa bệnh với tổng chi phí khoảng 2 tỉ USD. Để giữ nguồn chi tiêu này, Bộ đang xây dựng đề án phát triển dịch vụ khám chữa bệnh chất lượng cao giai đoạn 2025 - 2030, tập trung vào các lĩnh vực có thế mạnh như tim mạch, ung bướu, hỗ trợ sinh sản, nha khoa, thẩm mỹ và khám sức khỏe định kỳ.

Ở chiều ngược lại, Việt Nam hiện đón khoảng 300.000 lượt người nước ngoài đến khám và điều trị mỗi năm. Đối tượng không chỉ là Việt kiều và người nước ngoài sinh sống tại Việt Nam mà còn có bệnh nhân từ nhiều quốc gia trong khu vực và các nước phát triển. Riêng Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TPHCM đã tiếp nhận hơn 55.000 lượt bệnh nhân đến từ 176 quốc gia và vùng lãnh thổ trong giai đoạn từ tháng 3/2021 đến tháng 1/2026.

Xu hướng kết hợp du lịch, nghỉ dưỡng với khám chữa bệnh tại Việt Nam cũng đang phát triển nhanh. Năm 2024, thị trường du lịch y tế đạt khoảng 700 triệu USD và được dự báo có thể tăng lên 4 tỉ USD vào năm 2033. Để nắm bắt cơ hội, nhiều bệnh viện công và tư đã đầu tư công nghệ hiện đại như robot phẫu thuật, trí tuệ nhân tạo, bệnh án điện tử cùng các kỹ thuật chuyên sâu về tim mạch, ghép tạng, ung bướu, hỗ trợ sinh sản…

Song song đó, các cơ sở y tế nâng cao trải nghiệm người bệnh theo tiêu chuẩn quốc tế, từ khu điều trị theo yêu cầu, phòng bệnh chất lượng cao đến đặt lịch trực tuyến, thanh toán không tiền mặt và đội ngũ phiên dịch viên.

Tại hội thảo "Phát triển du lịch y tế Hà Nội: Từ chính sách đến triển khai thực tiễn" vừa qua, TS.BS. Dương Huy Lương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), cho rằng Việt Nam cần sớm hoàn thiện cơ chế, xây dựng tiêu chuẩn cho các cơ sở phục vụ bệnh nhân quốc tế, tháo gỡ vướng mắc về giá dịch vụ và thanh toán bảo hiểm quốc tế. Đồng thời, Việt Nam cần chuẩn hóa các gói du lịch y tế, phát triển nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn, ngoại ngữ.

Theo định hướng của Bộ Y tế, đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành điểm đến du lịch y tế có sức cạnh tranh trong khu vực Đông Nam Á, từng bước vươn lên nhóm dẫn đầu châu Á. Không chỉ phát triển các dịch vụ khám chữa bệnh kỹ thuật cao, ngành y tế còn hướng tới kết hợp y học cổ truyền, nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe toàn diện theo tiêu chuẩn quốc tế.