Từ vị trí hấp dẫn nhất thế giới theo xếp hạng năm 2008, Việt Nam đã có một cú rơi chóng mặt

Việt Nam đã không còn có tên trong danh mục xếp hạng các thị trường bán lẻ hấp dẫn nhất thế giới, theo báo cáo đánh giá vừa được công bố của hãng tư vấn A.T. Kearney của Mỹ.

Từ vị trí hấp dẫn nhất thế giới theo xếp hạng năm 2008, Việt Nam đã “rớt hạng” liên tục trong mấy năm qua, xuống thứ hạng 23 trong năm 2011 và đến năm nay thì không còn nằm trong Top 30 nữa.

Báo cáo của A.T. Kearney về chỉ số phát triển mảng kinh doanh bán lẻ (GRDI) trên toàn cầu năm 2012 đã xếp Brazil ở vị trí thứ nhất, tiếp theo trong top 10 là Chile, Trung Quốc, Uruguay, Ấn Độ, Georgia, Mỹ, Oman, Mông Cổ và Peru.

Sự “xuống giá” của thị trường bán lẻ có thể coi là ví dụ điển hình cho sức hấp dẫn của thị trường đã không còn được đánh giá cao như thời điểm mới gia nhập WTO, trong khi các rào cản về môi trường đầu tư và kinh doanh chưa được cải thiện nhiều.

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, tổng mức hàng hóa bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 5/2012 tăng 0,6% so với tháng trước và tăng 18,8% so với cùng kỳ năm trước.

Tính chung 5 tháng đầu năm, tổng mức hàng hóa bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tính đạt 952,2 nghìn tỷ đồng, tăng 20,8% so với cùng kỳ năm trước, nếu loại trừ yếu tố giá thì tăng 6,6%. Đây là mức tăng khá khiêm tốn so với mức tăng của các năm gần đây.

Một thống kê của Bộ Công Thương cho hay, đến cuối năm 2011, cả nước có 638 siêu thị tại 59/63 tỉnh, thành phố, tăng 12,52% so với năm 2010 và 117 trung tâm thương mại tại 32/63 tỉnh, thành phố, tăng 23,15% so với năm 2010. Số lượng siêu thị thành lập mới 5 năm sau khi gia nhập WTO (2007- 2011) so với giai đoạn 2002- 2006 tăng hơn 20% (303/251 siêu thị) trong khi số trung tâm thương mại thành lập mới tăng hơn 72% (62/36 trung tâm).

Với việc mở cửa thị trường, các tập đoàn lớn trên thế giới như Metro, Casino (Pháp), trung tâm mua sắm Parkson (Malaysia), Lotte (Hàn Quốc)… đã và đang tiếp tục mở rộng phạm vi hoạt động. Số lượng cơ sở phân phối của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đã vào trước khi Việt Nam gia nhập WTO cũng tăng lên đáng kể như: Metro Cash&Cary mở thêm 10 trong tổng số 17 trung tâm đang hoạt động, Big C mở thêm 13 trong số 18 đại siêu thị Big C, Parkson mở thêm 7 trung tâm mua sắm.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư nước ngoài vẫn liên tục kêu ca về các trở ngại khi tham gia thị trường phân phối, bán lẻ, đặc biệt là yêu cầu về "kiểm tra nhu cầu kinh tế" (ENT), một rào cản đối với việc mở thêm các cơ sở bán lẻ mới.

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam giữa kỳ tổ chức cuối tháng 5 vừa qua, đại diện Phòng Thương mại châu Âu đã nói rằng rào cản này là "một ví dụ điển hình về việc áp dụng khác nhau giữa nhà đầu tư trong nước và nhà đầu tư nước ngoài, khi mà ENT không áp dụng đối với nhà đầu tư trong nước, nhưng lại áp dụng đối với nhà đầu tư nước ngoài".