VnDirect: Lãi suất tiền gửi đã giảm xuống mức rất thấp và ít có dư địa giảm thêm

Tính đến ngày 22/02/2024, lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng bình quân của các ngân hàng thương mại đã giảm xuống 4,7%/năm, giảm thêm 0,08 điểm % so với cuối tháng 1 và khoảng 0,23 điểm % so với cuối năm 2023.

Bước sang nửa sau của tháng 3, lãi suất tiết kiệm bình quân tại các kỳ hạn ghi nhận giảm từ 0,1 đến 0,2 điểm % so với cuối tháng 2/2024. Lãi suất tiết kiệm kỳ hạn 12 tháng tại 4 ngân hàng thương mại cổ phần nhà nước đang cao nhất hệ thống, ở mức 4,75%/năm trong khi các ngân hàng khác quanh mức 4,4% đến 4,62%/năm. Như vậy, lãi suất tiết kiệm kỳ hạn 12 tháng cũng giảm từ 0,03 điểm % đến 0,15 điểm % so với cuối tháng 2.

Tính đến cuối tháng 2/2024, theo dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước, tăng trưởng tín dụng ở mức âm 0,72% so với đầu năm và lãi suất cho vay duy trì xu hướng giảm. Cụ thể, theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Đào Minh Tú, lãi suất cho vay bình quân giao dịch mới của các ngân hàng thương mại giảm thêm 0,25% trong tháng 1/2024.

Vào ngày 11/3/2024, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã chào bán tín phiếu trở lại sau 4 tháng tạm dừng. Cụ thể, Ngân hàng Nhà nước đã phát hành 15 nghìn tỷ đồng (609 triệu USD) tín phiếu kỳ hạn 28 ngày theo cơ chế đấu thầu lãi suất.

Kết quả, 6/18 thành viên trúng thầu với lãi suất trúng thầu là 1,4%/năm. Ngân hàng Nhà nước tiếp tục phát hành tín phiếu trong những ngày giao dịch tiếp theo và hút ròng tổng cộng 75.000 tỷ đồng tính đến ngày 15/3. Theo đánh giá của VnDirect, động thái này của Ngân hàng Nhà nước không nhằm mục đích thắt chặt hay đảo ngược chính sách nới lỏng hiện tại, mà chỉ là giải pháp tạm thời, ngắn hạn nhằm hấp thụ thanh khoản dư thừa (trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng yếu), góp phần ổn định tỷ giá VNĐ và duy trì ổn định kinh tế vĩ mô trong nước.

Đáng chú ý, tỷ giá VNĐ đang chịu áp lực lớn đến từ: Đà tăng của DXY trên thị trường quốc tế; thanh khoản hệ thống ngân hàng dư thừa do nhu cầu tín dụng đầu năm thấp; chênh lệch lãi suất giữa tiền gửi VNĐ và USD; và chênh lệch lớn giữa giá vàng trong nước và quốc tế.

Ngoài ra, động thái của Ngân hàng Nhà nước có thể là sự chuẩn bị cho cuộc họp tiếp theo của Fed trong tuần này. Hầu hết nhà đầu tư đều kỳ vọng rằng Fed sẽ tiếp tục trì hoãn việc cắt giảm lãi suất điều hành, dẫn đến kỳ vọng DXY tiếp tục mạnh lên.

Tương tự như thời điểm Ngân hàng Nhà nước phát hành tín phiếu trong giai đoạn tháng 9- 11/2023, Ngân hàng Nhà nước sẽ tính toán lượng hấp thụ ròng hợp lý để vừa hạn chế đầu cơ tỷ giá, vừa duy trì thanh khoản tốt cho hệ thống ngân hàng, hỗ trợ nền kinh tế.

Lượng hấp thụ ròng sẽ được bơm trả lại thị trường sau khi áp lực tỷ giá và diễn biến giá thị trường vàng hạ nhiệt.

"Động thái phát hành tín phiếu gần đây của Ngân hàng Nhà nước ít tác động đến nền lãi suất huy động và cho vay, đặc biệt trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng vẫn yếu", VnDirect nhấn mạnh. 

Tuy nhiên, VnDirect rút lại kỳ vọng rằng Ngân hàng Nhà nước sẽ có đợt cắt giảm lãi suất điều hành trong năm nay do: Fed trì hoãn việc cắt giảm lãi suất điều hành lâu hơn dự kiến; Thị trường điều chỉnh kỳ vọng về việc Fed hạ lãi suất từ sáu lần xuống còn ba lần; Áp lực lên tỷ giá hối đoái từ hoạt động đầu cơ vàng và tiền điện tử; và Lãi suất tiền gửi đã giảm xuống mức rất thấp và có ít dư địa giảm thêm.