Tuy nhiên, dư địa hồi phục trong trung hạn vẫn còn nếu các yếu tố rủi ro đồng loạt chuyển biến theo hướng tích cực, bao gồm căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt, rủi ro thuế quan được tháo gỡ và lãi suất trong nước tạo đỉnh rồi chuyển sang xu hướng giảm...

Trong ba tháng qua, thị trường chứng khoán Việt Nam vận động trong bối cảnh rủi ro địa chính trị đảo chiều liên tục.

Sau khi Mỹ và Iran đạt thỏa thuận hòa bình và mở lại eo biển Hormuz (08/06), giá dầu Brent lao dốc hơn 4% và hạ nhiệt về vùng quanh 72 USD/thùng đầu tháng 7, giải tỏa đáng kể áp lực lạm phát toàn cầu.

Tuy nhiên đến giữa tháng 7, Iran tuyên bố đình chỉ các thỏa thuận ngừng bắn và lực lượng Houthi tấn công tàu dầu Saudi Arabia, mở rộng rủi ro từ Hormuz sang Bab el-Mandeb, khiến trạng thái bất định quay trở lại. Ở bên ngoài, Fed đã giữ nguyên lãi suất tại vùng 3,5–3,75%.

Trong nước, mặt bằng lãi suất hạ nhiệt rõ rệt khi lãi suất liên ngân hàng qua đêm ngày 23/07 chỉ còn 2,97% và Nghị quyếtsố 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài củng cố kỳ vọng cải cách.

Sau ba tháng, VN-Index đóng cửa ngày 31/07/2026 tại 1.735,8 điểm, giảm 6,38% so với ba tháng trước và thấp hơn 9,85% so với đỉnh lịch sử 1.925,5 điểm thiết lập ngày 14/05. Trong cùng thời gian, P/E của thị trường giảm về 11,9 lần, thấp hơn đáng kể mức bình quân 14,1 lần và trung vị 14,0 lần trong lịch sử, đồng thời thuộc nhóm thấp nhất khu vực.

Diễn biến này cho thấy thị trường trong ba tháng qua đã chiết khấu các rủi ro hệ thống ở mức độ lớn hơn so với việc phản ánh nền lợi nhuận được cải thiện trong quý 2/2026. Tuy nhiên, sau mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2/2026, niềm tin vào triển vọng tăng trưởng lợi nhuận đã phần nào được củng cố.

Điều này thể hiện qua phản ứng tích cực của dòng tiền đối với những doanh nghiệp công bố kết quả kinh doanh tăng trưởng tốt, trong khi phần bù rủi ro vẫn ở mức cao và định giá chưa mở rộng tương xứng trong bối cảnh mặt bằng lãi suất vẫn neo cao.

Trong cập nhật triển vọng thị trường chứng khoán tháng 8, Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) kỳ vọng thị trường tiếp tục được hỗ trợ bởi nền tảng vĩ mô tích cực. GDP quý 2/2026 tăng 8,39% so với cùng kỳ, đưa mức tăng trưởng 6 tháng lên 8,18%. Trong khi đó, mặt bằng lãi suất liên ngân hàng đã hạ nhiệt, với lãi suất qua đêm bình quân trong tuần cuối tháng 7 giảm xuống 2,47%, từ mức bình quân 4,49% của ba tuần trước đó.

Ngân sách nhà nước thặng dư hơn 470 nghìn tỷ đồng và tiền gửi Kho bạc trong hệ thống vượt 700 nghìn tỷ đồng đã góp phần trung hòa tác động từ việc Ngân hàng Nhà nước thu hẹp quy mô nghiệp vụ thị trường mở (OMO), từ gần 500 nghìn tỷ đồng xuống dưới 200 nghìn tỷ đồng trong tháng 7. Quyết định số 1743/QĐ-NHNN cho phép khấu trừ 50% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc khi tính tỷ lệ dư nợ tín dụng trên tổng tiền gửi (LDR) được kỳ vọng sẽ hỗ trợ hạ nhiệt lãi suất thị trường một sau khoảng 2–3 tháng.

Thanh khoản thị trường cũng có dấu hiệu cải thiện nhẹ theo tháng. Giá trị giao dịch khớp lệnh bình quân trên HOSE trong tháng 7/2026 đạt 14,4 nghìn tỷ đồng/phiên, giảm 20,4% so với bình quân ba tháng trước nhưng tăng 4,3% so với tháng 6.

Áp lực bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài giảm dần, từ khoảng 19,4 nghìn tỷ đồng trong tháng 5 xuống 15,3 nghìn tỷ đồng trong tháng 6 và khoảng 11,6 nghìn tỷ đồng trong tháng 7.

Trong bối cảnh định giá thị trường đã về vùng hấp dẫn, tăng trưởng lợi nhuận tiếp tục khả quan, việc Việt Nam chính thức được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell từ ngày 21/9 và số lượng tài khoản mới của nhà đầu tư tổ chức nước ngoài tăng mạnh được kỳ vọng sẽ trở thành những động lực tích cực cho thị trường.

Mặc dù vậy, theo VDSC, trong ba tháng tới, tình hình căng thẳng tại Trung Đông và diễn biến thuế quan tiếp tục là hai biến số rủi ro có khả năng chi phối thị trường.

Căng thẳng tại Trung Đông đang tiến gần hơn tới một điểm hạ nhiệt bền vững, trong đó kịch bản phù hợp nhất là đạt được thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz và duy trì việc đóng băng chương trình hạt nhân của Iran. Tuy nhiên, những diễn biến gần đây như Iran đình chỉ các thỏa thuận ngừng bắn ngày 18/07 và lực lượng Houthi tấn công tàu dầu Saudi Arabia ngày 20/07, qua đó mở rộng rủi ro từ Hormuz sang Bab el-Mandeb, cho thấy quá trình này khó diễn ra theo tuyến tính mà nhiều khả năng sẽ theo hướng “vừa đánh vừa đàm”.

Một cột mốc quan trọng có thể ảnh hưởng đến kết quả đàm phán là cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ diễn ra ngày 3/11/2026. Việc giá dầu duy trì ở mức cao hiện đang tạo áp lực đối với Thượng viện trong kỳ bầu cử này, qua đó có thể gia tăng sức ép nhằm thúc đẩy việc kết thúc chiến tranh bằng những thỏa thuận phù hợp với các bên.

Về thương mại, thuế Mục 301 có hiệu lực từ ngày 24/07, đưa mức thuế áp dụng với Việt Nam về 12,5%, phần nào giúp giảm bất định trong ngắn hạn. Chính phủ đã phản ứng nhanh về chính sách khi ban hành Nghị định số 292/2026/NĐ-CP và tiếp tục đàm phán với Mỹ nhằm đưa mức thuế về 10%.

Mức thuế 12,5% không tạo ra khác biệt lớn so với các quốc gia trong khu vực, không gây ra cú sốc thương mại, trong khi những lợi thế cạnh tranh của Việt Nam trong thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vẫn được duy trì. Tuy nhiên, về dài hạn, các vấn đề liên quan đến thuế đối với tình trạng dư thừa công suất, sở hữu trí tuệ và hàng hóa chuyển tải vẫn là những rủi ro quan trọng cần tiếp tục theo dõi.

Trên cơ sở EPS dự phóng bình quân có trọng số đạt 146 đồng và vùng P/E mục tiêu 11,7–13,7 lần, VDSC giữ nguyên dự báo VN-Index sẽ dao động trong vùng 1.638–1.999 điểm trong 6–8 tháng tới. Vùng dự báo này tương đương biên độ -7,8% đến +12,5% so với mức đóng cửa ngày 04/08/2026 là 1.777 điểm.

"Thị trường chưa sẵn sàng bước vào một nhịp mở rộng định giá mạnh khi thanh khoản vẫn chưa cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, dư địa hồi phục trong trung hạn vẫn còn nếu các yếu tố rủi ro đồng loạt chuyển biến theo hướng tích cực, bao gồm căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt, rủi ro thuế quan được tháo gỡ và lãi suất trong nước tạo đỉnh rồi chuyển sang xu hướng giảm", VDSC nhấn mạnh.