Kế hoạch hạ lãi suất ngay từ tháng 9 tới của tân Thống đốc Ngân hàng nhà nước đã giúp thị trường cải thiện tâm lý rõ rệt. Chỉ có điều không phải tất cả các thành phần nhà đầu tư đều hào hứng.
Rõ rệt nhất là nhà đầu tư nước ngoài, hôm nay có một phiên bán ra rất mạnh trên hầu hết các “mặt trận” blue-chip. Riêng giao dịch khớp lệnh, tổng giá trị vốn rút ra tại HSX là 54,6 tỷ đồng, lớn nhất trong 8 tuần trở lại đây.
Các cổ phiếu nằm trong danh sách xả hàng lớn toàn là blue-chip: VIC (-14,2 tỷ đồng bán ròng), DPM (-13,8 tỷ), BVH (-5,9 tỷ), CII (-5,6 tỷ), HAG (-4,96 tỷ), SJS (-2,65 tỷ)... Tính chung tại nhóm 40 mã vốn hóa lớn nhất, tập trung gần như toàn bộ các giao dịch của khối ngoại hàng ngày, giá trị bán ròng lên tới gần 56,7 tỷ đồng.
Giao dịch thỏa thuận hôm nay đáng chú ý có STB với lượng chuyển nhượng trên 74,77 triệu đơn vị, tương đương giá trị hơn 1.196 tỷ đồng. Đây gần như chắc chắn là thương vụ chuyển nhượng hơn 61,1 triệu STB của Dragon Capital. Chỉ có điều khối lượng giao dịch thỏa thuận lớn hơn nhiều khối lượng đăng ký. Như vậy cũng xuất hiện các thương vụ khác xảy ra cùng thời điểm.
Thương vụ lớn với STB là qua thỏa thuận và không ảnh hưởng nhiều đến các giao dịch khớp lệnh, có chăng chỉ là nhiễu về giá trị và khối lượng ở một số bảng điện. Tuy nhiên, mức thanh khoản tăng vọt như vậy gần như chắc chắn mọi nhà đầu tư đều biết là không thuộc về giao dịch khớp lệnh thuần túy.
Cùng với thương vụ STB, nhà đầu tư nước ngoài còn bán ròng 1,4 triệu VIC, tương đương 147 tỷ đồng và mua ròng 626.000 FPT, tương đương 35,3 tỷ đồng. Như vậy tính chung các giao dịch thỏa thuận, khối ngoại vẫn bán ròng trên 111,7 tỷ đồng. Cộng các giao dịch khớp lệnh và cả sàn HNX, tổng giá trị vốn ròng rút ra hôm nay đạt 168,53 tỷ đồng, lớn nhất kể từ phiên ngày 17/3/2011.
Thực ra các giao dịch thỏa thuận đã có sự chuẩn bị từ trước nên quy mô lớn không có nhiều tác động. Tuy nhiên, việc khối ngoại bán ra rất mạnh qua khớp lệnh cho thấy hiện tượng tăng đột biến phiên hôm nay được một bộ phận nhà đầu tư nước ngoài đánh giá là cơ hội để cơ cấu danh mục.
Điều này cũng hợp lý vì cầu hôm nay đủ tốt để thoát một lượng hàng lớn. Một số cổ phiếu có thanh khoản tăng vọt bất thường mà trong điều kiện thị trường èo uột thời gian qua, khó có thể giao dịch bán với giá tốt.
Chẳng hạn CII hôm nay khớp lệnh trên 377.000 đơn vị, cao nhất trong gần 2 tháng và chỉ đứng sau phiên hôm qua. Hôm qua khối ngoại xả hàng chiếm 76,3% tổng thanh khoản (332.410 cổ phiếu) và giá CII giảm 2,4%. Hôm nay khối ngoại xả tiếp ròng 339.780 cổ phiếu và lượng bán ra chiếm tới 90,5% tổng thanh khoản nhưng giá CII vẫn kịch trần. BVH, DPM, HAG... cũng là những cổ phiếu bị khối ngoại bán ra chiếm tỉ trọng rất lớn trong thanh khoản nhưng giá vẫn tăng tốt.
Xét từ góc độ thị phần tương đối, khối ngoại hôm nay không hào hứng lắm với biến động đảo chiều bất thường này. Tỉ trọng khối lượng mua vào của nhà đầu tư nước ngoài chỉ chiếm chưa đầy 5% thanh khoản khớp lệnh tại HSX và giá trị mua vào chiếm 6%. Đây là mức đóng góp về lực cầu thấp nhất kể từ giữa tháng 6 vừa qua.
Có thể nói đa số lực mua hôm nay là xuất phát từ nhà đầu tư trong nước, với một tỉ trọng lớn nhất tương ứng từ giữa tháng 6. Một lượng tiền khá lớn đã được tung vào thị trường, thậm chí là khá bất ngờ và có độ hưng phấn rất cao. Hàng loạt cổ phiếu đầu cơ cải thiện giá chóng mặt và kịch trần trong tình trạng mất thanh khoản mua.
Người bán thoát hàng nhiều trong cho đến trước 10h và kể từ đó đến lúc đóng cửa, giao dịch rất kém. Do đó mức khớp lệnh tổng của phiên hôm nay không tăng nhiều một phần là do người bán không bán nữa. Đánh giá một cách khách quan, nếu cung mạnh hơn thì hôm nay đã có một phiên thanh khoản rất tốt.
Điều gì khiến tâm lý thị trường đảo ngược nhanh chóng như vậy? Nếu tìm kiếm tin tốt để giải thích có lẽ đa số ý kiến sẽ gặp được tín hiệu giảm lãi suất từ người đứng đầu Ngân hàng nhà nước. Biến động bất ngờ của thị trường hôm nay – cùng với biến động tương tự hôm 5/7 khi lãi suất thị trường mở giảm xuống – cho thấy nhà đầu tư đang rất nhạy với những thông tin về lãi suất.
Sẽ rất khó để nói ngược lại tâm lý đang hưng phấn lúc này, nhưng thường thì bất kỳ biến động đột ngột nào cũng cần phải có những phiên kiểm tra lại. Khi hưng phấn qua đi, người ta sẽ suy xét kỹ hơn và chờ đợi những tín hiệu cụ thể cho thấy số đông người khác cũng nghĩ như mình. Cầu hôm nay là quá tốt, nhưng vẫn mang màu sắc của sự hưng phấn tâm lý. Những phiên tới mới thực sự là cầu “bình tĩnh”! Nếu nỗ lực kéo lên vẫn bền bỉ với thanh khoản tốt hơn, tức là dòng tiền lớn cũng chung một hướng kỳ vọng.