Mô hình phát triển khu công nghiệp Việt Nam cần chuyển từ thu hút FDI theo số lượng sang lựa chọn các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường, có khả năng liên kết với doanh nghiệp trong nước…

Ngày 10/7, tại Hải Phòng, Hội thảo Phát triển khu công nghiệp Việt Nam 2026 với chủ đề "Phát triển khu công nghiệp Việt Nam gắn với mục tiêu tăng trưởng công nghiệp quốc gia" đã diễn ra với sự tham dự của khoảng 800 đại biểu là lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương, ban quản lý khu kinh tế, khu công nghiệp, chủ đầu tư hạ tầng, tổ chức tài chính, chuyên gia và doanh nghiệp trong nước, quốc tế.

Hội thảo do Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Liên Chi hội Bất động sản công nghiệp Việt Nam, Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược phối hợp cùng IEC Consulting tổ chức dưới sự chỉ đạo chuyên môn của Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, nhằm trao đổi các giải pháp phát triển khu công nghiệp trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030 và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành công nghiệp quốc gia.

Phát biểu khai mạc hội thảo, TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, thành viên Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ, cho rằng trước những biến động của kinh tế thế giới và xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số theo định hướng của Tổng Bí thư - Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam cần tạo dựng những động lực tăng trưởng mới, trong đó phát triển hệ thống khu công nghiệp hiện đại giữ vai trò then chốt.

Theo TS. Nguyễn Văn Khôi, sau hơn ba thập kỷ phát triển, các khu công nghiệp đã đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, xuất khẩu, tạo việc làm và thu hút đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, mô hình phát triển truyền thống đang bộc lộ nhiều hạn chế như hạ tầng logistics chưa đồng bộ, liên kết với đô thị còn yếu, thiếu nhà ở và các thiết chế xã hội cho công nhân, chuyên gia; chuyển đổi số và chuyển đổi xanh còn chậm, trong khi quỹ đất sạch, giải phóng mặt bằng, giá đất và thủ tục đầu tư vẫn là những điểm nghẽn lớn.

Cùng với đó, yêu cầu của các nhà đầu tư quốc tế đang thay đổi khi không chỉ quan tâm đến giá thuê đất mà còn đặt ra tiêu chuẩn cao hơn về hạ tầng, nguồn nhân lực, môi trường đầu tư, tiêu chuẩn ESG và phát triển bền vững.

Từ thực tiễn này, ông nhấn mạnh các khu công nghiệp cần chuyển từ mô hình "cung cấp mặt bằng sản xuất" sang "hệ sinh thái công nghiệp hiện đại", tích hợp trung tâm logistics, hạ tầng số, trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo cùng hệ thống nhà ở, giáo dục, y tế và thương mại.

Đồng thời, quy hoạch khu công nghiệp phải gắn với quy hoạch vùng, đô thị, logistics, năng lượng và phát triển nguồn nhân lực; ưu tiên phát triển khu công nghiệp sinh thái, kinh tế tuần hoàn, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và dữ liệu lớn trong quản trị nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và chất lượng tăng trưởng công nghiệp.

Đối với thu hút đầu tư, TS. Nguyễn Văn Khôi cho rằng Việt Nam cần chuyển từ thu hút FDI theo số lượng sang lựa chọn các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường, có khả năng liên kết với doanh nghiệp trong nước. Bên cạnh đó, cần đa dạng hóa nguồn lực phát triển thông qua hợp tác công - tư, tín dụng xanh, trái phiếu xanh và các quỹ đầu tư.

Ông khôi dẫn Nghị quyết số 10/NQ-TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài với 6 quan điểm chỉ đạo, mục tiêu đến năm 2030 và 2045 cùng 7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp, tạo nền tảng nâng cao chất lượng thu hút đầu tư và phát triển bất động sản công nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.

Theo Ban tổ chức, chương trình hội thảo gồm một phiên toàn thể và ba phiên chuyên đề. Phiên toàn thể tập trung trao đổi các định hướng chiến lược phát triển khu công nghiệp trong giai đoạn mới, từ quy hoạch sau sáp nhập địa giới hành chính, xu hướng và kỳ vọng của nhà đầu tư quốc tế đến phát triển hệ sinh thái công nghiệp - đô thị - dịch vụ, chuyển đổi số, quản trị thông minh và mô hình cộng sinh công nghiệp.

Ba phiên chuyên đề đi sâu thảo luận các nội dung về quy hoạch khu công nghiệp gắn với hạ tầng bền vững; phát triển hạ tầng logistics và hạ tầng ICT; kinh tế tuần hoàn; trung tâm điều hành thông minh (IOC); tự động hóa trong sản xuất; an ninh mạng; năng lượng tái tạo; xúc tiến FDI; mô hình nhà xưởng Built-to-Suit; tiêu chuẩn ESG, Zero-Carbon; tín dụng xanh và tác động của thuế tối thiểu toàn cầu.

Các đại biểu cũng trao đổi nhiều giải pháp nhằm phát triển khu công nghiệp gắn với hạ tầng đồng bộ, tối ưu nguồn lực địa phương, xây dựng hệ sinh thái công nghiệp - đô thị - dịch vụ, thúc đẩy chuyển đổi số, quản trị thông minh và phát triển khu công nghiệp sinh thái, cộng sinh công nghiệp hướng tới mục tiêu Net Zero.

Trong khuôn khổ hội thảo còn diễn ra không gian triển lãm với hơn 25 gian hàng của các đơn vị hoạt động trong hệ sinh thái hạ tầng và công nghệ công nghiệp như IDICO, TONMAT, Tập đoàn Sao Đỏ, Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hợp Quốc (UNIDO), Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Hạ tầng Bảo Minh – Khánh Hồng (BMKH JSC), Tổ hợp Khu Công nghiệp DEEP C, Công ty TNHH CMC Global, nền tảng truyền thông và kết nối khu công nghiệp VietnamIZ, Solar Sông Đà, 1C Việt Nam và ACCA (Hiệp hội Kế toán Công chứng Anh Quốc).

Triển lãm giới thiệu nhiều giải pháp mới về hạ tầng, công nghệ, chuyển đổi số và phát triển khu công nghiệp xanh, tạo không gian kết nối giữa các nhà đầu tư, doanh nghiệp và các đơn vị cung cấp giải pháp, góp phần thúc đẩy hợp tác và nâng cao chất lượng phát triển khu công nghiệp trong giai đoạn mới.