Thương mại toàn cầu trở lại với trạng thái tăng trưởng trong tháng 4/2026, một dấu hiệu cho thấy sự bền bỉ của nền kinh tế toàn cầu bất chấp tình trạng gián đoạn vận tải và suy giảm niềm tin kinh doanh do xung đột ở Trung Đông gây ra...

Theo số liệu từ Cục Phân tích chính sách kinh tế Hà Lan (CPB), khối lượng hàng hóa di chuyển qua các biên giới quốc gia trên toàn cầu đã tăng 0,7% trong tháng 4 so với tháng 3, sau khi giảm 2,3% trong tháng 3.

Sự phục hồi này một phần được thúc đẩy bởi việc doanh nghiệp gấp rút xây dựng kho dự trữ hàng thành phẩm và linh kiện để phòng ngừa rủi ro gián đoạn nguồn cung và tăng giá do xung đột. Tuy nhiên, sự bùng nổ đầu tư liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục thúc đẩy thương mại trong lĩnh vực bán dẫn và thiết bị điện tử khác - một xu hướng đã diễn ra trong năm 2025.

CPB nhận định trong một báo cáo: “Tác động của cuộc chiến tranh ở Iran đối với thương mại toàn cầu dường như vẫn còn ở mức hạn chế trong tháng 4, chủ yếu ảnh hưởng đến xuất khẩu và nhập khẩu ở Vùng Vịnh”.

Xuất khẩu từ khu vực Trung Đông và châu Phi đã tăng nhẹ trong tháng 4 sau khi giảm gần 1/3 trong tháng Ba, trong khi nhập khẩu tiếp tục giảm.

Xuất khẩu từ Trung Quốc và các nước đang phát triển khác ở châu Á đã phục hồi sau khi giảm mạnh trong tháng 3 - sự sụt giảm mà một phần nguyên nhân được CPB cho là do Tết Nguyên đán của Trung Quốc diễn ra muộn hơn.

Sự phục hồi khiêm tốn trong dòng chảy thương mại toàn cầu tháng 4 là sự tiếp nối chuỗi kết quả mạnh mẽ đáng ngạc nhiên.

Năm ngoái, các nhà kinh tế đã dự báo dòng chảy thương mại sẽ giảm khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tăng thuế quan. Nhưng trái với dự báo đó, sự di chuyển hàng hóa qua biên giới đã tăng tốc, mang lại mức tăng trưởng cả năm 4,2%. Sự mở rộng mạnh mẽ đó tiếp tục trong quý đầu tiên của năm nay, khi thương mại toàn cầu đạt mức tăng 3,6% trong quý 1, dù đã có sự suy giảm trong tháng 3.

Theo tờ báo Wall Street Journal, giới chuyên gia cho rằng làn sóng đầu tư AI đã giữ vai trò yếu tố then chốt phía sau sự tăng trưởng mạnh mẽ của dòng chảy thương mại và nhiều khả năng sẽ tiếp tục thúc đẩy sự di chuyển hàng hóa trên toàn thế giới bất chấp trở ngại.

Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) dự báo thương mại toàn cầu sẽ tăng trưởng 2,5% trong năm nay nếu sự gián đoạn tại eo biển Hormuz tiếp tục trong phần còn lại của năm. Tuy nhiên, tổ chức này ước tính rằng mức tăng trưởng thương mại toàn cầu 2026 có thể tăng lên 3% nếu sự bùng nổ AI diễn ra mạnh hơn dự kiến.

Đầu tháng này, Ngân hàng Thế giới (WB) đã nâng dự báo tăng trưởng thương mại toàn cầu năm 2026 lên 2,9% từ 2,2% và dự báo cho năm 2027 lên 3,3% từ 2,7%. Ngoài cơn sốt đầu tư AI, WB cho rằng việc Tòa án Tối cao Mỹ vô hiệu hóa thuế đối ứng của Tổng thống Trump cũng giúp cải thiện triển vọng thương mại toàn cầu.

“Trong khi các gián đoạn liên quan đến xung đột đang gây áp lực lên dòng chảy thương mại hàng hóa, môi trường chính sách thương mại được cải thiện và đầu tư liên quan đến AI sôi động mang tới sự hỗ trợ cho thương mại toàn cầu”, một báo cáo của WB viết.