Sau khi thực hiện sáp nhập tinh gọn theo Nghị quyết của Quốc hội, tỉnh An Giang mới trở thành một không gian kinh tế đặc biệt với những lợi thế chưa từng có. Vì vậy, tỉnh đang từng bước thực hiện bước chuyển dịch chiến lược từ “tư duy sản xuất” bán sản lượng sang “tư duy kinh tế” bán giá trị...

Việc hợp nhất tỉnh An Giang và tỉnh Kiên Giang cũ đã xóa bỏ sự chia cắt địa giới hành chính, trả lại một dải không gian kinh tế toàn vẹn cho vùng Tứ giác Long Xuyên. Sự thay đổi mang tính lịch sử này đem lại cho An Giang một không gian phát triển “độc nhất vô nhị”, vừa có đồng bằng, biên giới, biển đảo, kinh tế cửa khẩu và cả kinh tế biển.

“Bây giờ chúng ta nhìn thấy một không gian phát triển mới của tỉnh An Giang sau khi sáp nhập theo Nghị quyết của Quốc hội. Đây là một không gian phát triển rất đặc biệt, duy nhất và độc bản, có cả đồng bằng, có cả biên giới, có cả biển đảo, có hệ thống sông ngòi phong phú, có kinh tế biển, có kinh tế cửa khẩu... Chúng ta có 150 km đường biên giới đất liền giáp với Campuchia, chúng ta có 150 hòn đảo và chúng ta có 200 km đường biển”, ông Hồ Văn Mừng, Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, chia sẻ tại Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 (VPSF 2026) - Phiên đối thoại tỉnh An Giang ngày 30/6.

Với quy mô diện tích lên tới khoảng 10.000 km², An Giang chính thức trở thành tỉnh có diện tích lớn nhất vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Đồng thời, dữ liệu từ hệ thống VNeID cho thấy quy mô dân số của tỉnh đã vượt mốc 5,1 triệu người, đứng thứ ba cả nước và chỉ xếp sau hai đại đô thị là TP.HCM và Hà Nội. Đây chính là nguồn nhân lực dồi dào, là thị trường nội địa vô cùng tiềm năng cho các nhà đầu tư.

Không chỉ lớn về quy mô, An Giang mới còn sở hữu một hạ tầng kết nối vượt trội khi là địa phương duy nhất tại Việt Nam sở hữu tới 3 sân bay (bao gồm Sân bay Rạch Giá, Sân bay Quốc tế Phú Quốc và một sân bay thứ ba sắp được triển khai). Đến năm 2030, cấu trúc đô thị của tỉnh sẽ hình thành rõ nét với trung tâm hành chính đặt tại Rạch Giá, kết nối mạng lưới 5 trung tâm động lực lớn (Rạch Giá, Long Xuyên, Phú Quốc, Hà Tiên, Châu Đốc) cùng 3 đặc khu kinh tế biển giàu tiềm năng là Phú Quốc, Kiên Hải và Thổ Châu.

TỪ “VỰA LÚA, VỰA TÔM” THẾ GIỚI ĐẾN KHÁT VỌNG GIÁ TRỊ

Sự hợp nhất này đã tạo ra một vùng nguyên liệu nông - thủy sản với quy mô lớn mà ít nơi nào trên thế giới có được. Diện tích sản xuất lúa gạo của An Giang hiện lớn hơn cả quốc gia Campuchia, Philippines với vùng chuyên canh lúa lên đến 300.000 hecta. Bên cạnh đó, tỉnh cũng sở hữu vùng nuôi thủy sản nước ngọt lớn mạnh, đặc biệt là diện tích nuôi tôm đạt 150.000 hecta, cùng nguồn dược liệu quý hiếm đặc trưng của vùng Bảy Núi.

Tuy nhiên, thay vì hài lòng với vị thế “vựa nông sản” thô của cả nước, An Giang đang thực hiện bước chuyển dịch chiến lược từ “tư duy sản xuất” (bán sản lượng) sang “tư duy kinh tế” (bán giá trị).

“Diện tích sản xuất lúa gạo của chúng ta lớn nhưng nếu chúng ta chỉ tư duy theo cách cũ, tức là bán lúa, bán gạo, bán tôm nguyên liệu, chúng ta sẽ mãi nghèo. Phải chuyển từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế, tức là bán giá trị, bán chất xám, bán sự khác biệt”, ông Hồ Văn Mừng cho biết.

Chiến lược mới của tỉnh tập trung vào việc tích hợp nông nghiệp với du lịch và công nghiệp chế biến sâu công nghệ cao. Những phụ phẩm trước đây bỏ đi như cá tra, vỏ tôm, cám gạo giờ đây được định hướng chế biến thành các sản phẩm có hàm lượng chất xám cao như collagen, omega 3 nhằm tối ưu hóa chuỗi giá trị và gia tăng lợi nhuận cho chuỗi ngành hàng.

Trong bức tranh phát triển tổng thể, đặc khu Phú Quốc được định vị là “mũi tàu” vươn ra biển lớn, dẫn dắt nền kinh tế toàn tỉnh kết nối với dòng chảy toàn cầu. Minh chứng rõ nét nhất là trong năm 2025, du lịch An Giang đã bùng nổ mạnh mẽ khi thu hút tới 24,1 triệu lượt khách (gồm 1,9 triệu khách quốc tế), mang về doanh thu gần 68 ngàn tỷ đồng. Đặc biệt, việc Phú Quốc được lựa chọn là nơi đăng cai Hội nghị cấp cao APEC 2027 chính là cơ hội vàng để khẳng định vị thế của An Giang như một trung tâm giao thương, dịch vụ và du lịch nghỉ dưỡng đẳng cấp quốc tế.

TƯ DUY “ĐỒNG KIẾN TẠO” CỦA CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG

Sự phát triển mạnh mẽ của An Giang không đến từ việc đổ tiền ồ ạt, mà đến từ hiệu quả sử dụng vốn. Trong 6 tháng đầu năm 2026, An Giang đạt tốc độ tăng trưởng GRDP dẫn đầu vùng Đồng bằng sông Cửu Long với mức 8,34%. Điều đáng nói là tổng vốn đầu tư toàn xã hội của tỉnh chỉ chiếm khoảng 20% GRDP (thấp hơn nhiều so với mức bình quân 33% của cả nước). Chỉ số ICOR khá tốt phản ánh năng lực quản trị hiệu quả và hiệu suất đầu tư rất cao của địa phương.

Thành công này có dấu ấn đậm nét từ tư duy đồng kiến tạo của chính quyền địa phương thông qua mô hình “hợp lực công tư” và những buổi “cà phê doanh nhân” nhằm tháo gỡ kịp thời các rào cản hành chính cho dòng vốn tư nhân.

Chẳng hạn, trước đề xuất về mô hình tổ hỗ trợ thủ tục hành chính theo hướng nhà đầu tư chỉ cần trình bày dự án, còn các khâu liên thông giữa sở, ngành được chính quyền hỗ trợ, lãnh đạo tỉnh cho biết Ban hỗ trợ doanh nghiệp sẽ được giao thực hiện ngay nhiệm vụ này.

Với kiến nghị của doanh nghiệp khởi nghiệp làm socola tại Tri Tôn về việc sản phẩm gia tăng giá trị nông sản nhưng không đáp ứng điều kiện nguyên liệu địa phương để được công nhận OCOP, ông Lê Minh Hoan, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, gợi mở doanh nghiệp có thể đi theo các hệ thống chứng nhận khác như Hàng Việt Nam chất lượng cao - Chuẩn hội nhập.

Đối với kiến nghị của doanh nghiệp may mặc về chi phí chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế như CE, ISO còn cao đối với doanh nghiệp khởi nghiệp, Chủ tịch UBND tỉnh An Giang tiếp thu ngay và giao Sở Khoa học và Công nghệ cùng các sở liên quan trong tháng 7/2026 báo cáo khả năng hỗ trợ theo quy định hiện hành.

Trước vướng mắc của doanh nghiệp gạo hữu cơ quy mô nhỏ về điều kiện giấy phép xuất khẩu gạo, kho bãi, cơ sở xay xát và chi phí đầu tư có thể lên tới hàng chục, hàng trăm tỷ đồng, đại diện Sở Công Thương hướng dẫn trước mắt doanh nghiệp nên liên kết với doanh nghiệp xuất khẩu gạo trên địa bàn, đồng thời tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, tập huấn kỹ năng xuất khẩu, nâng chuẩn bao bì, chất lượng và tiêu chuẩn thị trường.

Các chuyên gia cũng đề nghị doanh nghiệp xây dựng kiến nghị cụ thể về khoảng trống chính sách liên quan đến Nghị định 107 và Nghị định 01/2025 để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét.