Quá nhiều “dự án ma” chỉ tồn tại trên các bản báo cáo thành tích và do các nhà đầu tư cơ hội chiếm chỗ để trục lợi

Mấy năm trở lại đây, hai vùng trọng điểm Khu kinh tế mở Chu Lai và khu vực du lịch ven biển Điện Bàn - Hội An được xem như đã “phủ sóng đầu tư”.

Thế nhưng, trên thực tế, sự “lấp đầy” này chỉ là giả tạo, bởi quá nhiều “dự án ma” chỉ tồn tại trên các bản báo cáo thành tích và do các nhà đầu tư cơ hội chiếm chỗ để trục lợi.

Thành tích” của Chu Lai

Kỷ niệm 2 năm thành lập Khu kinh tế mở Chu Lai, vào tháng 7/2005, số liệu chính thức được công bố là tổng cộng đã có đến 116 dự án (dự án) đăng ký đầu tư với tổng vốn gần 1,4 tỉ USD, trên tổng diện tích lên đến 1.982ha, trong đó 66 dự án đã cấp phép. Ngoài ra, thêm 7 dự án lớn khác đang xúc tiến đầu tư tổng vốn 1,3 tỉ USD nữa.

Các dự án chủ yếu tập trung vào lĩnh vực công nghiệp, du lịch, dịch vụ, gồm 33 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), 83 dự án đầu tư trong nước.

Nhân dịp kỷ niệm này, lãnh đạo tỉnh tuyên bố: Chu Lai đã qua giai đoạn khởi động thành công rực rỡ bắt đầu bước vào giai đoạn “tăng tốc”, tiếp tục “mở” mạnh hơn nữa. Đến tháng 12.2005, các con số báo cáo trên đã lên 128 dự án đăng ký đầu tư, với tổng vốn 1,5 tỉ USD, đã cấp phép 72 dự án. Tổng kết năm 2006 để bước vào năm 2007, có 84 dự án đã được cấp phép.

“Bức tranh màu sáng” về đầu tư được “vén màn”, lộ sáng vào tháng 5/2007. Ban lãnh đạo mới của Ban quản lý Khu kinh tế mở đã tiến hành rà soát tình hình đầu tư vào Chu Lai. Kết quả cho thấy chỉ có 51 dự án đăng ký đầu tư, tổng vốn đăng ký 618 triệu USD, trong đó chỉ mới 43 dự án đã được cấp phép.

Đặc biệt, đến nay cũng chỉ mới có 23 dự án đang hoạt động (so với 33). Trong đó, nhiều dự án vốn đã đầu tư và hoạt động từ... trước khi thành lập Khu kinh tế mở, như dự án của Công ty Hoa Chen, Tokai Sand...

Hoá ra, những con số báo cáo trước đây đều là... “báo cáo giả tạo”, với 77 dự án là không có thực, chỉ là... những “dự án ma”. Thậm chí, hàng loạt dự án không hề triển khai, ngoài cái tên đăng ký thì... không có lấy một mẩu hồ sơ, và đã “mất liên lạc” hoàn toàn với Ban quản lý...

Khu du lịch “tường rào đất trống”

Vùng dọc ven bờ biển từ thành phố Đà Nẵng vào đến khu đô thị cổ Hội An thuộc huyện Điện Bàn và thị xã Hội An đã được tỉnh Quảng Nam quy hoạch thành tuyến du lịch trọng điểm kêu gọi đầu tư từ năm 2001.

Chưa đầy 2 năm, khu vực “đất vàng đất bạc” này đã “kín chỗ”, được xem như “phủ sóng đầu tư” với 30 dự án du lịch, dịch vụ lớn nhỏ.

Trên thực tế, đến nay cũng chỉ mới vẻn vẹn 5 dự án đi vào hoạt động, gồm các khu du lịch Victoria, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Golden Sand, Parm Garden và The Nam Hải. Hiện tại, vùng đất hơn 208 ha đã được giao cho các nhà đầu tư này vẫn cứ là một bãi trống. Hầu hết các dự án còn lại chưa khởi động hoặc “động đủng đỉnh”, thậm chí chỉ dừng lại ở khâu giải phóng mặt bằng, xây xong tường rào bao giữ đất rồi... để mặc đó.

Một số dự án đã biến tướng hình thức chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần đất của dự án để góp vốn liên doanh hoặc góp vốn bằng giá trị quyền sử dụng đất dưới dạng cổ phần, liên doanh... nhưng không triển khai xây dựng được do lựa chọn đối tác đầu tư kéo dài thời gian hoặc bỏ dự án dở dang vì không tìm được đối tác...

Thực chất, nhiều dự án chỉ là “dự án ma” do nhà đầu tư lập nên hòng chiếm chỗ để trục lợi, và hậu quả, sự “phủ sóng đầu tư” vào khu vực du lịch ven biển Điện bàn - Hội An chỉ là sự lấp đầy giả tạo.

Theo thống kê, hiện Quảng Nam có 116 dự án, quy hoạch “treo” diện tích, với 47 quy hoạch có sử dụng 2.192 ha đất nhưng chậm triển khai (quy hoạch treo), 51 dự án đầu tư đã giao 1.118 ha đất nhưng chưa hoặc chậm triển khai so với tiến độ được duyệt (dự án treo), và 18 dự án với 312 ha đất đang triển khai thu hồi, bồi thường, giải phóng mặt bằng nhưng chậm tiến độ so với phương án được duyệt (giải toả treo).