Dầu giữ một vai trò sống còn đối với nền kinh tế Venezuela, khi chiếm khoảng 96% kim ngạch xuất khẩu

Ngoài việc chìm sâu trong khủng hoảng kinh tế, quốc gia Nam Mỹ Venezuela còn đối mặt với một vấn đề khác: sản lượng dầu của nước này đã giảm xuống mức thấp đáng báo động - trang CNN Money cho hay.

Theo ước tính của công ty S&P Global Platts, trong lúc hầu hết các thành viên khác thuộc Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu lửa (OPEC) tăng sản lượng khai thác dầu thô, Venezuela chỉ sản xuất được 2,15 triệu thùng dầu/ngày trong tháng 6. Platts nói rằng đây là mức sản lượng dầu thấp nhất của Venezuela kể từ tháng 2/2003.

“Cơn bão hoàn hảo”

Sản lượng dầu thô sụt giảm phản ánh tình hình tài chính bi đát của Venezuela - một nguyên nhân khiến nước này phải cắt điện luân phiên, đến mức thậm chí các cơ sở dầu lửa cũng bị cắt điện.

Và do dầu giữ một vai trò sống còn đối với nền kinh tế Venezuela, khi chiếm khoảng 96% kim ngạch xuất khẩu, nên sản lượng dầu sụt giảm có nguy cơ khiến cuộc khủng hoảng kinh tế của Venezuela càng thêm phần trầm trọng giữa lúc sự khan hiếm thực phẩm đã dẫn tới một làn sóng cướp bóc ở nước này.

Nhà phân tích năng lượng cấp cao Thomas O’Donnell thuộc công ty Wikistrat nhận định rằng Venezuela đang ở trong một “cơn bão hoàn hảo”.

Còn theo Platts, một báo cáo nội bộ của PDVSA, tập đoàn dầu lửa quốc doanh khổng lồ của Venezuela, cũng thừa nhận sự sụt giảm chóng mặt của sản lượng dầu nước này.

Số liệu do OPEC công bố ngày 12/7 cho thấy bức tranh tương tự. Tổ chức này ước tính sản lượng dầu thô của Venezuela giảm còn 2,1 triệu thùng/ngày trong tháng 6, khiến nước này và Iraq là hai thành viên OPEC duy nhất giảm sản lượng dầu trong tháng. Trái lại, sản lượng chung của toàn OPEC tăng 1%, dẫn đầu là Iran, Nigeria, và Saudi Arabia.

Trong khi, vào năm 2009, Venezuela khai thác tới 3 triệu thùng dầu mỗi ngày, còn năm ngoái, sản lượng dầu của nước này là 2,4 triệu thùng/ngày - theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA).

“Bóc ngắn cắn dài”

Dưới đây là 5 lý do khiến sản lượng dầu của Venezuela tụt dốc, theo CNN Money.

Thứ nhất, nước này không chịu đầu tư cho ngành dầu lửa. Các nhà phân tích từ lâu cảnh báo rằng Venezuela “bóc ngắn cắn dài” trong ngành này. Vào những thời điểm giá dầu cao, vấn đề này bị che đậy. Nhưng khi giá dầu giảm một nửa trong vòng 2 năm, thì vấn đề càng trở nên nghiêm trọng.

Thứ hai, cúp điện thường xuyên xảy ra. Platts nói rằng ngành dầu lửa Venezuela đang chịu cảnh cấp điện theo phân phối, khiến sản lượng càng bị đẩy xuống. Chính phủ Venezuela đổ lỗi cho mực nước xuống thấp ở đập thủy điện chính dẫn tới việc nước này phải cắt điện luân phiên. Tuy nhiên, phe đối lập cho rằng nạn tham nhũng kinh niên và quản lý sai lầm mới là nguyên nhân.

Thứ ba, chi phí bị đẩy cao do lạm phát. Mức lạm phát ở Venezuela hiện nay là hơn 500% do đồng nội tệ của nước này bị rớt giá mạnh. Điều này đồng nghĩa với việc các công ty dầu lửa phải đối mặt với chi phí hoạt động cao hơn mức mà họ có thể chịu.

Thứ tư, các công ty “khó sống” ở Venezuela. Gần đây, hàng loạt công ty nước ngoài đã tháo chạy khỏi Venezuela vì những lý do như lạm phát cao, thiếu nguyên liệu đầu vào, tình hình kinh tế bi đát, điều kiện kinh doanh ngày càng xấu… Tình hình tệ đến nỗi mới đây, Venezuela thừa nhận rằng ngân hàng Citigroup sẽ đóng cửa các tài khoản của Chính phủ nước này trong vòng 30 ngày tới.

Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro lên án quyết định này của Citigroup, gọi đây là một sự “bao vây tài chính”.

Và nguyên nhân thứ năm là sự khan hiếm tiền mặt. Venezuela là một trong những quốc gia sở hữu trữ lượng dầu lửa lớn nhất thế giới, nhưng dầu của Venezuela là dầu nặng và rất khó lọc. Bởi vậy, Venezuela cần pha dầu khai thác trong nước với dầu nhẹ hơn nhập từ nước ngoài như Nigeria và Mỹ. Công đoạn tốn kém này trở thành một trở ngại lớn khi Venezuela gặp vấn đề tài chính.

Không chỉ thiếu tiền để nhập dầu nhẹ từ nước ngoài, Venezuela còn đang thiếu tiền để nhập khẩu nguyên liệu sản xuất hàng loạt mặt hàng thiết yếu khác từ bánh mì cho tới giấy vệ sinh.