Chính phủ Saudi Arabia vừa công bố một chương trình định cư nhằm thu hút vốn đầu tư nước ngoài, với mỗi suất có giá lên tới 800.000 Riyal, tương đương 213.000 USD.
Theo hãng tin Bloomberg, mức giá trên dành cho thẻ thường trú (permanent residence). Ngoài ra còn có một lựa chọn rẻ hơn, với mức giá 100.000 Riyal, dành cho thẻ cư trú 1 năm có thể gia hạn.
Nếu chịu chi để sở hữu thẻ thường trú ở Saudi Arabia, người nước ngoài có thể mua bất động sản và hoạt động kinh doanh ở nước này mà không cần có nhà tài trợ là người bản xứ. Họ cũng có thể đổi công việc, xuất nhập cảnh dễ dàng, hay tài trợ thị thực (visa) cho người thân.
Ngoài mức giá cao, chương trình này còn có những điều kiện khác, như người tham gia phải từ 21 tuổi trở lên, có điều kiện tài chính đảm bảo, không tiền án tiền sự, và sức khỏe tốt.
Chương trình được thông qua hồi tháng 5 là một dấu hiệu nữa cho thấy nỗ lực của Saudi Arabia - quốc gia xuất khẩu dầu lửa lớn nhất thế giới - trong việc giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn thu từ xuất khẩu năng lượng. Chiến lược chuẩn bị cho một tương lai "hậu" dầu lửa đã khiến Saudi Arabia thay đổi tư duy về vai trò của người nước ngoài trong xã hội nước này.
Động thái trên của Saudi Arabia được đánh giá là mang tính bước ngoặt ở vùng Vịnh, nơi lao động nhập cư phải đối mặt với những quy định về cư trú vào hàng ngặt nghèo nhất thế giới.
Mới đây, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) đã phê chuẩn một kế hoạch cho phép người nước ngoài giàu có xin cư trú với thời gian lên tới 10 năm. Qatar cũng đã thông qua một đạo luật cho phép một số đối tượng người nước ngoài định cư.
Chương trình định cư của Saudi Arabia nằm trong chiến lược của thái tử Mohammed bin Salman. Khi chương trình này được nêu ý tưởng lần đầu vào năm 2016, ông Mohammed ước tính chương trình sẽ mang lại khoảng 10 tỷ USD doanh thu hàng năm vào năm 2020.
Dù Saudi Arabia khuyến khích người nước ngoài giàu có tới định cư, việc Riyadh áp phí hàng tháng lên lao động nhập cư và gia đình của họ, cùng tốc độ tăng trưởng kinh tế trì trệ, đã khiến hàng trăm nghìn lao động nước ngoài rời khỏi nước này. Việc áp phí hàng tháng như vậy là nhằm khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân sử dụng lao động là người bản xứ.
Chương trình định cư mới có thể gây tranh cãi ở Saudi Arabia, vào thời điểm mà tỷ lệ thất nghiệp ở nước này đang ở mức cao 12,5%, chủ nghĩa dân tộc gia tăng, và tư tưởng bài ngoại có chiều hướng nổi lên.
Những khẩu hiệu như "Saudi Arabia dành cho người Saudi Arabia" khá phổ biến trên các mạng xã hội ở nước này. Một bài quan điểm đăng trên một tờ báo Saudi Arabia mới đây lập luận rằng nước này có thể trục xuất toàn bộ người Lebanon đang cư trú, mà không phải chịu bất kỳ một hậu quả nào.
