Theo các thông báo riêng do 8 định chế tài chính nhà nước Trung Quốc công bố ngày Chủ nhật (6/9), tổng số vốn các đơn vị này dự kiến được bổ sung lên tới 360 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 54 tỷ USD....

8 định chế tài chính bao gồm 3 ngân hàng và 5 doanh nghiệp bảo hiểm lớn.

Trong tổng số tiền trên, Bộ Tài chính Trung Quốc sẽ đóng góp 300 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 45 tỷ USD. Khoản tiền này nằm trong kế hoạch phát hành 300 tỷ nhân dân tệ trái phiếu chính phủ đặc biệt để bổ sung vốn cho các định chế tài chính nhà nước, được nêu trong báo cáo công tác chính phủ năm 2026.

Tổng công ty Thuốc lá Trung Quốc và các công ty con sẽ góp 60 tỷ nhân dân tệ còn lại thông qua việc mua cổ phiếu phát hành riêng lẻ của Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc (AgBank) và Ngân hàng Công Thương Trung Quốc (ICBC).

Theo hãng tin Bloomberg, đây là đợt tái cấp vốn lớn nhất của Trung Quốc trong gần 2 thập kỷ. Động thái này nối tiếp chương trình được triển khai từ đầu năm 2025, theo đó Chính phủ Trung Quốc đã bổ sung tổng cộng 500 tỷ nhân dân tệ cho 4 ngân hàng quốc doanh lớn.

Bắc Kinh kỳ vọng nguồn vốn mới sẽ giúp các ngân hàng mở rộng cho vay đối với doanh nghiệp và hộ gia đình, qua đó hỗ trợ tăng trưởng trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng còn yếu. Việc củng cố vốn cũng tạo thêm bộ đệm để các ngân hàng hấp thụ những tổn thất có thể phát sinh từ cuộc khủng hoảng bất động sản và tình trạng nợ chính quyền địa phương gia tăng.

CÁC NGÂN HÀNG ĐƯỢC BỔ SUNG 290 TỶ NHÂN DÂN TỆ

Theo tổng hợp của hãng tin Reuters từ các thông báo do các định chế tài chính công bố, 3 ngân hàng nhà nước sẽ nhận tổng cộng 290 tỷ nhân dân tệ, tương đương 43,2 tỷ USD, trong đó AgBank và ICBC huy động vốn thông qua phát hành riêng lẻ cổ phiếu.

Hồ sơ gửi Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải cho thấy AgBank dự kiến huy động tối đa 160 tỷ nhân dân tệ. Bộ Tài chính Trung Quốc sẽ đăng ký mua lượng cổ phiếu trị giá 130 tỷ nhân dân tệ, còn Tổng công ty Thuốc lá Trung Quốc và các công ty con góp 30 tỷ nhân dân tệ.

ICBC, ngân hàng lớn nhất thế giới xét theo tổng tài sản, dự kiến huy động 100 tỷ nhân dân tệ. Trong số này, Bộ Tài chính Trung Quốc đóng góp 70 tỷ nhân dân tệ và Tổng công ty Thuốc lá Trung Quốc cùng các công ty con góp 30 tỷ nhân dân tệ.

Cả AgBank và ICBC cho biết toàn bộ số tiền huy động được sẽ dùng để bổ sung vốn cấp 1 cốt lõi. Đây là nguồn vốn có chất lượng cao nhất của ngân hàng, đóng vai trò như bộ đệm giúp hấp thụ tổn thất và tạo thêm dư địa mở rộng hoạt động cho vay.

Ngân hàng Xuất nhập khẩu Trung Quốc (CEXIM), một trong 3 ngân hàng chính sách của nước này, sẽ được Bộ Tài chính cấp thêm 30 tỷ nhân dân tệ để củng cố nền tảng vốn.

Kế hoạch tăng vốn đã được Chính phủ Trung Quốc công bố tại kỳ họp Quốc hội hồi tháng 3. Báo cáo công tác chính phủ năm nay đề xuất phát hành 300 tỷ nhân dân tệ trái phiếu chính phủ đặc biệt để bổ sung vốn cho các định chế tài chính nhà nước lớn.

“Việc tái cấp vốn cho các định chế tài chính nhà nước lớn là chính sách đã được chuẩn bị trong 2 năm qua, chứ không phải một biện pháp khẩn cấp. Mục tiêu chính là bố trí vốn từ sớm để các ngân hàng có đủ năng lực đáp ứng yêu cầu quản lý và hỗ trợ nền kinh tế thực”, ông Liao Zhiming, chuyên gia phân tích tại Huayuan Securities, nhận xét với hãng tin Bloomberg.

Mặc dù các ngân hàng Trung Quốc vẫn duy trì mức vốn tương đối an toàn, lợi nhuận của ngành đang chịu sức ép. Biên lãi ròng bình quân của các ngân hàng đã giảm xuống mức thấp lịch sử, khiến khả năng tự bổ sung vốn bằng lợi nhuận giữ lại bị hạn chế.

Tính đến cuối tháng 6, tỷ lệ an toàn vốn bình quân của hệ thống ngân hàng Trung Quốc là 15,26%, còn tỷ lệ vốn cấp 1 cốt lõi ở mức 10,72%. Hai chỉ số này đều cao hơn đáng kể ngưỡng tối thiểu tương ứng 10,5% và 7,5% theo quy định của Trung Quốc, cho thấy hệ thống ngân hàng vẫn duy trì bộ đệm vốn tương đối an toàn. Tuy nhiên, cả hai tỷ lệ đều giảm so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi các ngân hàng lớn còn phải tăng vốn để đáp ứng những yêu cầu bổ sung và mở rộng cho vay.

Nhu cầu vay vốn yếu đang làm giảm thu nhập từ hoạt động cho vay và gây sức ép lên lợi nhuận của các ngân hàng. Nguồn vốn bổ sung sẽ giúp các ngân hàng có thêm dư địa cấp tín dụng cho các ngành chiến lược, dự án cơ sở hạ tầng và doanh nghiệp tư nhân.

5 DOANH NGHIỆP BẢO HIỂM NHẬN 70 TỶ NHÂN DÂN TỆ

Bên cạnh nhóm ngân hàng lớn, 5 doanh nghiệp bảo hiểm nhà nước sẽ được bổ sung tổng cộng 70 tỷ nhân dân tệ.

China Life Insurance, tập đoàn bảo hiểm nhân thọ lớn nhất Trung Quốc, sẽ nhận 35 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 5,2 tỷ USD. China Taiping Insurance Group được cấp 7 tỷ nhân dân tệ, còn China Reinsurance Group nhận 3 tỷ nhân dân tệ.

Tập đoàn Bảo hiểm Nhân dân Trung Quốc (PICC) dự kiến huy động tối đa 15 tỷ nhân dân tệ thông qua phát hành riêng lẻ cổ phiếu. Bộ Tài chính Trung Quốc sẽ mua toàn bộ số cổ phiếu này.

Tổng công ty Bảo hiểm Tín dụng Xuất khẩu Trung Quốc cũng được Bộ Tài chính bổ sung 10 tỷ nhân dân tệ nhằm tăng vốn cốt lõi.

“Đợt bổ sung vốn là một bước đi quan trọng nhằm nâng cao khả năng phục vụ nền kinh tế thực của ngành tài chính, thúc đẩy sự phát triển chất lượng cao của lĩnh vực tài chính và bảo hiểm, đồng thời tăng khả năng chống chịu rủi ro”, China Life cho biết trong một tuyên bố được Reuters dẫn lại.

China Taiping cho biết nguồn vốn mới sẽ giúp tập đoàn cải thiện khả năng thanh toán và các chỉ số tài chính quan trọng khác.

Theo các nhà phân tích, ngành bảo hiểm Trung Quốc đang đối mặt với lợi nhuận suy giảm do môi trường lãi suất thấp kéo dài. Nhiều doanh nghiệp bảo hiểm vừa và nhỏ ghi nhận tỷ lệ khả năng thanh toán - chỉ số phản ánh mức độ đủ vốn để thực hiện nghĩa vụ chi trả bảo hiểm - suy giảm.

Trong khi lãi suất thấp khiến lợi nhuận từ hoạt động đầu tư của các công ty bảo hiểm giảm, chi phí thực hiện cam kết với người mua bảo hiểm vẫn ở mức cao. Điều này làm gia tăng nguy cơ lợi nhuận đầu tư không đủ bù đắp chi phí của các hợp đồng bảo hiểm.

Giới phân tích cho rằng việc tăng vốn sẽ giúp các doanh nghiệp bảo hiểm cải thiện khả năng thanh toán, chống chịu tốt hơn trước rủi ro đầu tư và rủi ro bảo hiểm. Các doanh nghiệp này cũng sẽ có thêm nguồn lực để đầu tư vốn trung và dài hạn vào thị trường chứng khoán, cũng như hỗ trợ cơ quan quản lý xử lý những công ty bảo hiểm nhỏ có mức độ rủi ro cao.

Động thái tăng vốn diễn ra sau khi Cơ quan Quản lý Tài chính Quốc gia Trung Quốc công bố dự thảo sửa đổi Luật Bảo hiểm. Đây là lần sửa đổi đầu tiên kể từ năm 1995, với các đề xuất như siết chặt giám sát cổ đông, nâng yêu cầu về vốn tối thiểu, can thiệp sớm vào những doanh nghiệp có rủi ro cao và tăng cường bảo vệ người mua bảo hiểm.

Thay vì chỉ dựa vào chi tiêu ngân sách trực tiếp hoặc nới lỏng tiền tệ, Bắc Kinh đang tận dụng hệ thống tài chính do nhà nước chi phối để củng cố năng lực của các tổ chức cung cấp vốn cho doanh nghiệp và người dân.

Việc tăng vốn cho các ngân hàng và doanh nghiệp bảo hiểm vừa giúp hỗ trợ hoạt động kinh tế, vừa tạo thêm bộ đệm trước những tổn thất có thể phát sinh từ khủng hoảng bất động sản, nợ chính quyền địa phương và nhu cầu trong nước yếu. Qua đó, các định chế tài chính nhà nước có thể tiếp tục đóng vai trò trung tâm trong nỗ lực ổn định tăng trưởng của Chính phủ Trung Quốc.