UBND TP. Hồ Chí Minh vừa có văn bản gửi UBND TP. Đồng Nai để thống nhất phương án triển khai dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành, dự kiến khởi công trước ngày 2/7/2026...

Theo UBND TP. Hồ Chí Minh, dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành có tổng chiều dài khoảng 48 km, trong đó đoạn qua địa bàn TP. Hồ Chí Minh dài khoảng 11,5 km và đoạn qua TP. Đồng Nai dài hơn 36 km. Hiện các cơ quan chức năng đang tổ chức lập, thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi, bao gồm thiết kế kỹ thuật tổng thể (FEED).

Đây là dự án được xác định có tiến độ đặc biệt cấp bách, dự kiến khởi công trước ngày 2/7/2026 nhằm chào mừng kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026).

Trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, tuyến đi qua các phường Bình Trưng và Long Trường; trên địa bàn TP. Đồng Nai, tuyến đi qua các phường, xã gồm Nhơn Trạch, Long Thành, Long Phước, Xuân Quế và Xuân Đường.

Tuyến bắt đầu từ ga Thủ Thiêm, đi trên cao qua các phường Bình Trưng và Long Trường (TP. Hồ Chí Minh), chạy song song với hành lang đường cao tốc TP. Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây.

Khi đến khu vực nút giao Vành đai 3, tuyến chuyển hướng về phía Nam, đi dọc phía Đông tuyến Vành đai 3 và vượt sông Đồng Nai tại vị trí phía trái cầu Nhơn Trạch để tiến vào địa phận Đồng Nai.

Sau khi sang địa phận Đồng Nai, tuyến tiếp tục đi trên cao dọc theo bên trái đường Vành đai 3, sau đó chuyển hướng vào dải phân cách giữa của đường 25B. Hướng tuyến tiếp tục vượt qua Quốc lộ 51, nút giao cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu và đi trong dải phân cách giữa của đường T1.

Khi tiếp cận khu vực sân bay Long Thành, tuyến chuyển từ đi trên cao sang đi ngầm trong phạm vi quy hoạch đường sắt của sân bay, dự kiến bố trí bên phải tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, trước khi kết thúc tại depot Cẩm Đường.

Theo phương án quy hoạch, toàn tuyến dự kiến có 18 nhà ga, gồm 2 ga ngầm và 16 ga trên cao. Tuy nhiên, nhằm phù hợp với điều kiện triển khai thực tế, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương, đồng thời tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả đầu tư, dự án dự kiến triển khai trước 14 nhà ga.

Các ga được ưu tiên đầu tư gồm Bình Trưng, Đỗ Xuân Hợp, Bà Hiện, Phú Hữu, Long Trường, Vườn Dừa, Long Tân, Phú Thạnh, Tuy Hạ, Nhơn Trạch, Phước Thiện, Xóm Gốc, Long Thành 1 và Long Thành 2.

Dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành đang được TP. Hồ Chí Minh giao Công ty cổ phần Đầu tư địa ốc Đại Quang Minh lập báo cáo nghiên cứu khả thi theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao).

Trên cơ sở đó, TP. Hồ Chí Minh đề nghị UBND TP. Đồng Nai thống nhất một số nội dung quan trọng để triển khai dự án.

Hai địa phương thống nhất triển khai lập một dự án tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành và triển khai theo phương thức đối tác công tư, loại hợp đồng BT. Chi phí đầu tư do nhà đầu tư huy động theo quy định. Đối với hình thức thanh toán dự án BT, thống nhất kết hợp thanh toán bằng quỹ đất và ngân sách nhà nước theo quy định.

Đối với công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, TP. Hồ Chí Minh dự kiến tách nội dung này thành các dự án độc lập đối với phần tuyến đi qua địa bàn thành phố và sử dụng nguồn vốn ngân sách địa phương để thực hiện.

TP. Hồ Chí Minh cũng đề nghị Đồng Nai trình HĐND thành phố xem xét, quyết định kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 và hằng năm cho công tác giải phóng mặt bằng, đảm bảo tiến độ thực hiện đồng bộ với dự án đường sắt.

Về bố trí quỹ đất và ngân sách thanh toán hợp đồng BT, qua rà soát, UBND TP. Hồ Chí Minh nhận thấy dự án có quy mô lớn. Nếu chỉ sử dụng các quỹ đất tại TP. Hồ Chí Minh để thanh toán hợp đồng BT thì chưa đảm bảo tính khả thi. Trong khi đó phần lớn chiều dài tuyến khoảng 36,2km trong tổng số 47,7km đi qua TP. Đồng Nai.

Vì vậy, TP. Hồ Chí Minh đề nghị Đồng Nai nghiên cứu, giới thiệu bổ sung các quỹ đất khả thi dọc tuyến trên địa phận thành phố (có thể đất đã giải phóng mặt bằng hoặc chưa giải phóng mặt bằng theo quy định), cũng như đề xuất bố trí nguồn vốn ngân sách Nhà nước của Đồng Nai để nâng cao tính khả thi của hợp đồng BT.

Đối với các quỹ đất dự kiến nằm trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, Thành phố sẽ rà soát, đề xuất, trình HĐND Thành phố thông qua theo quy định.