Ấn Độ tăng gấp đôi đầu tư công để xây đường sắt cao tốc và nhà máy chip

Ấn Độ đang đẩy mạnh chi tiêu công để đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn về đường cao tốc, đường sắt cao tốc và nhà máy sản xuất con chip. Cùng với tiêu dùng cá nhân, đầu tư công là một trong những động lực giúp nền kinh tế thực của Ấn Độ tăng trưởng 7,7% trong năm tài khóa 2025.

NHU CẦU HẠ TẦNG TĂNG THEO TẦNG LỚP TRUNG LƯU

Trong năm tài khóa 2025, kết thúc vào ngày 31/3/2026, ngân sách của Chính phủ Ấn Độ dành cho các dự án công trình công cộng đạt 11 nghìn tỷ rupee, tương đương 115 tỷ USD. Mức này tăng gần gấp đôi trong 5 năm qua. Sang năm tài khóa 2026, New Delhi tiếp tục nâng ngân sách cho lĩnh vực này lên mức kỷ lục 12,2 nghìn tỷ rupee, tương đương khoảng 128 tỷ USD.

Vào cuối tháng 4, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi dự lễ khánh thành một tuyến cao tốc tại bang Uttar Pradesh, miền Bắc nước này. Phát biểu tại sự kiện, ông ví tuyến cao tốc mới như “mạch sống” cho sự phát triển của bang, tương tự vai trò của sông Hằng đối với Ấn Độ trong hàng nghìn năm qua.

Tuyến cao tốc Ganga Expressway được khởi công từ năm 2021, chạy theo trục Đông - Tây dọc lưu vực sông Hằng, với chiều dài 594 km. Đây là một trong những dự án hạ tầng đường bộ lớn nhất Ấn Độ, có tổng vốn đầu tư 360 tỷ rupee, tương đương khoảng 3,8 tỷ USD.

Lâu nay, tiêu dùng cá nhân là động lực chính của kinh tế Ấn Độ, đóng góp khoảng 60% tổng sản phẩm trong nước (GDP). Trong năm tài khóa 2025, các đợt cắt giảm thuế quy mô lớn đã góp phần thúc đẩy nhu cầu đối với hàng tiêu dùng lâu bền, trong đó có ô tô và thiết bị gia dụng.

Khi thu nhập của tầng lớp trung lưu tăng lên, tỷ lệ sở hữu ô tô tại Ấn Độ cũng đi lên, khiến nhu cầu mở rộng mạng lưới đường bộ trở nên cấp thiết hơn. Chính phủ Ấn Độ đặt mục tiêu xây dựng 10.000 km quốc lộ mỗi năm, tương đương quãng đường từ Tokyo đến London. Tuy nhiên, mức độ này có thể vẫn chưa đủ để đáp ứng nhu cầu thực tế.

Không chỉ đường bộ, các dự án đường sắt cũng đang được đẩy nhanh. Tuyến đường sắt cao tốc nối Mumbai với Ahmedabad, dài khoảng 500 km, được Nhật Bản và Ấn Độ coi là dự án biểu tượng trong hợp tác hạ tầng giữa hai nước. Nhật Bản hỗ trợ 80% tổng chi phí dự án thông qua các khoản vay bằng đồng yên.

Tại ga Mumbai, điểm đầu phía Nam của tuyến đường sắt, một phần công trình đang được thi công dưới lòng đất. Theo tờ báo Nikkei Asia, vào giữa tháng 5, khu vực này xuất hiện một hố đào lớn, sâu hơn 30 m, tương đương chiều cao của một tòa nhà 10 tầng. Theo báo cáo, hơn 80% khối lượng công việc đã hoàn thành.

Ấn Độ đặt mục tiêu đưa một phần tuyến đường sắt cao tốc Mumbai - Ahmedabad vào vận hành từ tháng 8/2027. Đến đầu thập niên 2030, New Delhi dự kiến sử dụng dòng tàu E10 mới, hiện do Công ty Đường sắt Đông Nhật Bản phát triển cho Tohoku Shinkansen - tuyến tàu cao tốc nối Tokyo với vùng Đông Bắc Nhật Bản.

ĐẦU TƯ CÔNG MỞ ĐƯỜNG CHO VỐN TƯ NHÂN

Theo các nhà phân tích, New Delhi đang đi theo mô hình dùng đầu tư công như một công cụ để kích thích nhu cầu trong nước và thu hút vốn tư nhân. Thông qua việc xây dựng hạ tầng, Chính phủ Ấn Độ muốn kéo thêm dòng vốn vào các ngành sản xuất chiến lược, trong đó có bán dẫn. Đây cũng là một trong những lĩnh vực ưu tiên trong chính sách thúc đẩy sản xuất “Make in India”.

Hồi tháng 2, công ty Micron Technology của Mỹ bắt đầu sản xuất chip nhớ tại bang Gujarat, miền Tây Ấn Độ. Đây là nhà máy đầu tiên đi vào hoạt động trong số 12 nhà máy sản xuất con chip trên toàn quốc được nhận trợ cấp của chính phủ.

“Hôm nay là thời khắc đáng tự hào đối với Micron và ngành bán dẫn đang phát triển của Ấn Độ”, CEO Sanjay Mehrotra của Micron phát biểu tại lễ khánh thành nhà máy.

Hiện Ấn Độ có 2 nhà máy sản xuất con chip đang vận hành, trong khi 2 nhà máy khác dự kiến đi vào hoạt động trước cuối năm nay. Ngành bán dẫn có mạng lưới nhà cung cấp rộng, từ vật liệu đến thiết bị sản xuất. Nếu các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng này tập trung nhiều hơn tại Ấn Độ, hiệu ứng lan tỏa đối với nền kinh tế có thể sẽ lớn hơn.

Từ tháng 4 đến tháng 12/2025, Ấn Độ thu hút 47,8 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, tăng 18% so với cùng kỳ năm trước.

Dù vậy, kinh tế Ấn Độ vẫn đối mặt với rủi ro từ bất ổn kéo dài ở Trung Đông. Khu vực này hiện cung cấp khoảng 1/2 lượng dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu của Ấn Độ. Vì thế, nếu giá nhiên liệu tăng mạnh, chi phí của doanh nghiệp và người tiêu dùng sẽ chịu thêm sức ép, qua đó ảnh hưởng tới tăng trưởng kinh tế.

Trong tháng 5, Thủ tướng Modi kêu gọi người dân làm việc tại nhà và hạn chế đi du lịch nước ngoài.

“Nếu xung đột ở Trung Đông kéo dài, giá nguyên liệu thô tăng cao có thể khiến việc mua sắm vật tư gặp khó khăn, qua đó làm chậm tiến độ các dự án đầu tư công”, ông Takahiro Sato, giáo sư Đại học Kobe, nhận định.

Theo ông Sato, khi rủi ro lạm phát gia tăng, chính phủ và ngân hàng trung ương “sẽ không còn lựa chọn nào khác ngoài thắt chặt chính sách tiền tệ, ngay cả khi điều đó gây tổn hại cho nền kinh tế”.