Chính phủ vừa nâng ngưỡng thu nhập vãng lai phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân lên 5 triệu đồng/lần. Các khoản chi trả từ mức này trở lên sẽ bị khấu trừ 10% trước khi thanh toán, trong khi thu nhập dưới ngưỡng chỉ bị trừ thuế khi cá nhân có đề nghị, giúp giảm đáng kể số trường hợp bị khấu trừ đối với các khoản thu nhỏ lẻ…

Tại Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, Chính phủ đã điều chỉnh tăng mức thu nhập để làm căn cứ tạm khấu trừ thuế từ 2 triệu đồng/lần lên 5 triệu đồng/lần đối với thu nhập vãng lai.

Theo đó, quy định mới áp dụng đối với các khoản chi trả tiền lương, tiền công, tiền thù lao và các khoản thu nhập khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc chỉ ký hợp đồng dưới 3 tháng, bao gồm cả những trường hợp đã chấm dứt hợp đồng.

Cụ thể, với các khoản chi từ 5 triệu đồng/lần trở lên, tổ chức và cá nhân chi trả có trách nhiệm khấu trừ 10% thuế thu nhập cá nhân trước khi thanh toán cho người lao động.

Ngược lại, đối với các khoản thu nhập có giá trị dưới 5 triệu đồng/lần, Nghị định cho phép linh hoạt hơn khi không bắt buộc phải khấu trừ thuế. Trong trường hợp cá nhân có nhu cầu, việc khấu trừ 10% vẫn có thể được thực hiện theo đề nghị của người nhận thu nhập.

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, mức khấu trừ 2 triệu đồng/lần được duy trì từ năm 2013 đến nay đã không còn phù hợp với sự thay đổi của thu nhập và mặt bằng giá cả. Việc điều chỉnh lần này nhằm giảm bớt số trường hợp phải khấu trừ thuế đối với các khoản thu nhập nhỏ, đồng thời tiệm cận hơn với thực tế đời sống kinh tế - xã hội.

Một điểm đáng chú ý khác là cơ chế cam kết không khấu trừ thuế đối với cá nhân có thu nhập thấp.

Nghị định nêu rõ, trong trường hợp cá nhân chỉ có thu nhập thuộc diện khấu trừ 10% nhưng tổng thu nhập sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến ngưỡng phải nộp thuế, người nộp thuế có thể lập cam kết gửi đơn vị chi trả để tạm thời không bị khấu trừ.

Dựa trên cam kết này, tổ chức chi trả sẽ không thực hiện khấu trừ thuế tại nguồn, song vẫn phải tổng hợp đầy đủ danh sách và mức thu nhập của những cá nhân thuộc diện chưa bị khấu trừ, sau đó gửi báo cáo cho cơ quan thuế vào cuối năm theo quy định.

Về phía cá nhân, việc lập cam kết đòi hỏi phải trung thực và chính xác. Người nộp thuế phải tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung đã cam kết. Trong trường hợp cơ quan chức năng phát hiện hành vi khai sai, gian lận nhằm trốn thuế, cá nhân liên quan sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật về quản lý thuế và các quy định liên quan.

Đối với người lao động ký hợp đồng lao động từ 3 tháng trở lên, phương thức khấu trừ thuế không thay đổi. Thuế thu nhập cá nhân vẫn được tính theo biểu thuế lũy tiến từng phần. Quy định này được áp dụng thống nhất, kể cả trong trường hợp người lao động có thu nhập từ nhiều nơi.

Liên quan đến quyết toán thuế, Nghị định quy định tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập và người lao động có trách nhiệm thực hiện quyết toán theo năm, tuy nhiên, một số trường hợp được miễn quyết toán nhằm giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính.

Theo đó, cá nhân có thêm thu nhập tại các nơi khác nhưng mức thu nhập bình quân trong năm không vượt quá 15 triệu đồng/tháng (nâng từ 10 triệu đồng/tháng theo quy định hiện hành) và đã được khấu trừ thuế 10% tại nguồn sẽ không phải thực hiện quyết toán đối với phần thu nhập này.