Các ngân hàng trung ương trên toàn cầu mua ròng mạnh vàng trong tháng 5 năm nay, với hoạt động mua tập trung ở một số quốc gia quen thuộc...

Một số nước tiếp tục bán ròng vàng, nhưng hoạt động này diễn ra khiêm tốn so với bên mua.

Theo dữ liệu mới nhất được bà Marissa Salim, trưởng nhóm nghiên cứu cấp cao khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), đưa ra trong một báo cáo vào tuần trước, nhu cầu vàng từ các tổ chức nhà nước đã tăng mạnh trong tháng 5/2026, đạt mức cao thứ hai trong năm, chỉ sau con số của tháng 2. Tổng cộng, dự trữ vàng chính thức toàn cầu đã tăng ròng 41 tấn trong tháng.

Giá vàng đã trải qua một đợt sụt giảm đáng kể kể từ khi cuộc chiến tranh giữa Mỹ và Iran bùng nổ vào cuối tháng 2, các nhà hoạch định chính sách tiền tệ vẫn duy trì quan điểm tích cực về việc tăng cường dự trữ vàng.

Khảo sát dự trữ vàng ngân hàng trung ương mới nhất của WGC cho thấy 89% các nhà điều hành ngân hàng trung ương kỳ vọng dự trữ vàng toàn cầu sẽ tăng trong 12 tháng tới. Đáng chú ý hơn, một tỷ lệ kỷ lục 45% trong số họ dự kiến dự trữ vàng của chính ngân hàng trung ương mà họ đang làm việc sẽ tăng lên trong cùng kỳ.

Đi sâu vào chi tiết các giao dịch, Ba Lan nổi lên như một trong những ngân hàng trung ương mua vàng tích cực nhất trong tháng 5. Đây là tháng thứ tư liên tiếp Ba Lan thực hiện mua ròng khối lượng vàng ở mức hai chữ số, với 18 tấn vàng được bổ sung trong tháng 5, nâng tổng số vàng mà nước này mua ròng kể từ tháng 2 lên 64 tấn.

Hiện tại, Ba Lan nắm giữ 614 tấn vàng trong dự trữ ngoại hối, tiến gần hơn đến mục tiêu 700 tấn vàng dự trữ mà Chính phủ nước này đã đã đề ra.

Trung Quốc, một quốc gia khác nổi bật trong hoạt động dự trữ vàng những năm gần đây, cũng tiếp tục chuỗi mua ròng ấn tượng. Với 10 tấn vàng được mua vào trong tháng 5, đây là mức mua ròng vàng hàng tháng cao nhất của Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) kể từ tháng 12/2024 và đánh dấu tháng mua ròng vàng thứ 20 liên tiếp của PBOC.

Tính từ đầu năm đến nay, Trung Quốc đã thêm 25 tấn vào dự trữ vàng của mình, trở thành một trong ba nước mua ròng vàng nhiều nhất thế giới cho dự trữ ngoại hối. Dự trữ vàng chính thức của Trung Quốc hiện đạt khoảng 2.331 tấn, chiếm 9% tổng dự trữ ngoại hối.

Hoạt động mua vàng liên tục của Trung Quốc thường được diễn giải là một phần trong nỗ lực giảm sự phụ thuộc vào đồng USD và tăng cường vai trò của đồng nhân dân tệ trên trường quốc tế, cũng như bảo vệ tài sản quốc gia trước những biến động của hệ thống tài chính toàn cầu.

Bên cạnh Ba Lan và Trung Quốc, các quốc gia Trung Á cũng duy trì đà mua vàng mạnh mẽ.

Ngân hàng Trung ương Uzbekistan đã mua 9 tấn trong tháng 5, nâng tổng số mua từ đầu năm lên 33 tấn, đứng thứ hai sau Ba Lan. Dự trữ vàng của Uzbekistan hiện chiếm tới 87% tổng dự trữ ngoại hối của nước này, một tỷ lệ cao.

Tương tự, Ngân hàng trung ương Kazakhstan đã mua ròng 7 tấn trong tháng 5, nâng tổng lượng mua ròng từ đầu năm lên 20 tấn vàng. Dự trữ vàng chính thức của Kazakhstan hiện là 361 tấn, chiếm 78% tổng dự trữ ngoại hối.

Singapore cũng đã trở lại danh sách các quốc gia mua ròng vàng, báo cáo mua ròng 4 tấn vàng trong tháng 5, đánh dấu lần mua ròng hàng tháng đầu tiên kể từ tháng 9/2025. Đợt mua này nâng tổng lượng vàng dự trữ của Singapore lên 197 tấn.

Đáng chú ý, Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) - tức ngân hàng trung ương của nước này - đang có kế hoạch cung cấp dịch vụ giữ hộ vàng cho các ngân hàng trung ương ngân hàng trung ương nước ngoài từ tháng 10/2026, phù hợp với kế hoạch biến đảo quốc sư tử thành một trung tâm giao dịch vàng trong khu vực.

Các ngân hàng trung ương khác như Ngân hàng Trung ương Czech và Ngân hàng Trung ương Jordan cũng đã mua lần lượt 2 tấn và 1 tấn vàng trong tháng 5.

Ở chiều ngược lại, một số ngân hàng trung ương đã thực hiện bán ròng vàng.

Ngân hàng Trung ương Nga tiếp tục chuỗi bán ròng trong tháng 5 với 6 tấn vàng được thanh lý. Tính từ đầu năm, Nga đã bán ròng 34 tấn vàng, giảm tổng lượng vàng nắm giữ xuống còn 2.292 tấn.

Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ bán ròng 3 tấn vàng trong tháng 5, nâng tổng số vàng bán ra từ đầu năm lên 81 tấn.

Ngoài các giao dịch mua bán trực tiếp, xu hướng tiếp cận vàng thông qua các công cụ tài chính mới cũng đang nổi lên.

Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) được cho là đã hoàn tất các công tác chuẩn bị để đầu tư vào các quỹ ETF vàng được hỗ trợ bởi vàng ở nước ngoài, như một phần trong chiến lược đa dạng hóa tài sản ngoại tệ của Seoul. Mặc dù chính sách bảo mật không cho phép tiết lộ liệu việc phân bổ đã được thực hiện hay chưa, các quỹ ETF vàng được lựa chọn vì tính thanh khoản cao và chi phí lưu trữ thấp hơn. Hiện tại, BOK đang nắm 104 tấn vàng trong dự trữ ngoại hối, chiếm khoảng 3% tổng dự trữ, một con số tương đối thấp so với các đối tác thị trường mới nổi.

Việc tiếp cận vàng thông qua quỹ ETF là khá hiếm đối với các ngân hàng trung ương, với chỉ 4% số quan chức ngân hàng trung ương được WGC khảo sát cho biết cơ quan của họ mua vàng qua kênh này.

Vàng cũng đang thu hút sự chú ý của các ngân hàng trung ương ở Mỹ Latinh. Trong suốt năm 2026, phân tích của WGC đã ghi nhận hoạt động mua vàng mới từ các ngân hàng trung ương tại khu vực này.

Chile đã tích lũy khoảng 8 tấn vàng từ đầu năm, tiếp theo là Guatemala với 2 tấn, và Bolivia và Uruguay mỗi nước 1 tấn.