Dù ở giai đoạn nào, ngành điện vẫn đóng vai trò chủ chốt cho phát triển kinh tế, từ đó giúp định hình được cơ hội đầu tư trong chu kỳ tới.

Ngành điện bước vào năm 2026 với những sự kiện tiêu cực liên quan đến sai phạm của nhiều công ty tư vấn và xây dựng điện, kéo theo tâm lý ảm đạm bao trùm trong nửa đầu năm, nhất là khi việc khắc phục các vấn đề tồn tại ở giai đoạn trước vẫn chưa hoàn toàn được giải quyết.

Trên thị trường cổ phiếu, thị giá nhiều mã điện giảm mạnh như GEX giảm 14%, PC1 giảm 23% so với 3 tháng trước, HDG giảm 26%; POW cũng bắt đầu điều chỉnh trong tuần vừa qua giảm 6,42%, GEE giảm 13% trong vòng 1 tháng và giảm 28% trong vòng một quý. 

Trong cập nhật triển vọng cổ phiếu mới đây, Chứng khoán MBS cho rằng, dù ở giai đoạn nào, ngành điện vẫn đóng vai trò chủ chốt cho phát triển kinh tế, từ đó giúp định hình được cơ hội đầu tư trong chu kỳ tới.

Theo MBS, định hướng sắp tới của ngành sẽ tập trung phát triển nhóm điện sạch & linh hoạt bao gồm năng lượng tái tạo, điện khí LNG, điện hạt nhân, thủy điện tích năng và BESS.

Các diễn biến về chính sách gần đây cũng đang tập trung hoàn toàn vào nhóm này, kỳ vọng một hệ thống chính sách có sự thông suốt, ổn định giúp nhà đầu tư yên tâm hơn khi tham gia vào ngành trong thời gian tới.

Tiêu thụ điện tăng trưởng tích cực 10% trong 6 tháng năm 2026, đến từ tình hình nắng nóng cực đoan kéo nhu cầu tiêu thụ cho sinh hoạt tăng vọt. Trong bối cảnh đó, huy động các nguồn nhiệt điện có sự cải thiện tốt, bù đắp cho nhóm thủy điện, trong khi huy động năng lượng tái tạo ổn định với tỷ lệ cắt giảm hiện tại không còn đáng kể.

Nhìn sang nửa cuối năm, trong một chu kỳ El Nino hoạt động mạnh mẽ, nền nhiệt độ cả nước tăng mạnh kéo tăng trưởng tiêu thụ điện duy trì ở mức cao. Xu hướng chủ đạo của năm nay sẽ là tăng cường huy động nhiệt điện bù đắp cho thủy điện.

MBS kỳ vọng môi trường huy động 2026 ổn định so với 2025, các nhà máy thủy điện và điện than có thể hưởng lợi từ giá bán cải thiện do giá thị trường điện ở mức cao, trong khi kỳ vọng giao Qc cho điện khí trong 6 tháng cuối năm sẽ vẫn được đảm bảo nhằm duy trì tính sẵn sàng trong bối cảnh áp lực cung ứng điện là rất lớn khi thủy điện giảm sút.

Trong bối cảnh tiến độ thực hiện quy hoạch điện đang gặp nhiều rủi ro chậm tiến độ, Chính Phủ đang xây dựng một hệ thống hành lang pháp lý giúp thúc đẩy đầu tư vào các nguồn điện trọng tâm. 

MBS định hình 3 chủ điểm chính sắp tới, bao gồm: Thúc đẩy đầu tư các nguồn điện sạch năng lượng tái tạo; Khuyến khích tối đa nguồn điện phân tán (Điện mặt trời mái nhà + BESS) nhằm giảm áp lực cho hệ thống; Xây dựng các cơ chế đặc thù + tháo gỡ vướng mắc cho các nguồn điện linh hoạt như điện khí LNG, điện gió ngoài khơi, điện hạt nhân.

Cụ thể, Luật điện lực sửa đổi năm 2026 đang được hoàn thiện, trong đó đặt ưu tiên vào các vấn đề như hoàn thiện một hệ thống pháp luật ngành ổn định, có tính dự báo và thông suốt.

Đồng thời, các Thông tư, Nghị định dưới luật cũng đang song song được hoàn thiện để có thể ban hành một cách khẩn trương nhất:

Với điện năng lượng tái tạo, Sửa đổi Nghị định 57 về DPPA và Nghị định 58 về phát triển năng lượng tái tạo. Cơ chế DPPA có độ mở lớn hơn, tăng đối tượng tham gia DPPA, bỏ áp trần khung giá, và minh bạch hóa các chi phí dịch vụ DPPA.

Điện mặt trời mái nhà, nguồn điện được khuyến khích tối đa, điều chỉnh tỷ lệ bán dư từ 20% lên 50%, giảm tải thủ tục đầu tư và tăng ưu đãi khi xây dựng kèm hệ thống BESS.

Điện khí: Sửa đổi Nghị định 56 và Nghị định 100, trong đó đề xuất các cơ chế ưu đãi cho điện khí LNG đi vào vận hành trước 2031 bao gồm nâng Qc tối thiếu từ 65% lên 75%, và thời gian bao tiêu từ 10 năm lên 15 năm. Các thay đổi nhằm thu hút đầu tư vào ngành khi đây là nguồn điện có rủi ro chậm tiến độ lớn theo Quy hoạch Điện 8.

MBS đánh giá khả quan cho các doanh nghiệp ngành điện như POW, REE, PC1, HDG, GEG, NT2, QTP.