Định giá hiện đã về vùng khá hấp dẫn. Tuy nhiên, vẫn còn ba yếu tố cần tiếp tục theo dõi, gồm chi phí vốn trên thế giới, rủi ro thuế quan từ phía Mỹ và mặt bằng lãi suất trong nước...

Trao đổi tại Investor Day với chủ đề “Đầu tư khi có nhiều biến số”, ông Lê Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Dragon Capital cho biết, sau giai đoạn biến động vừa qua, xét về định giá, P/E của Việt Nam trong giai đoạn gần đây, tính đến ngày hôm qua và hôm nay, vào khoảng 13–13,4 lần. Đây là P/E trailing, tức tính theo lợi nhuận 12 tháng gần nhất.

Mức định giá này đã thấp hơn giai đoạn diễn ra chiến tranh giữa Iran và Mỹ và chỉ cao hơn một chút so với giai đoạn Vạn Thịnh Phát.

Như vậy, xét riêng về định giá, khó có thể nói thị trường Việt Nam đang ở mức cao. Ngược lại, định giá hiện đã về vùng khá hấp dẫn. Tuy nhiên, vẫn còn ba yếu tố cần tiếp tục theo dõi, gồm chi phí vốn trên thế giới, rủi ro thuế quan từ phía Mỹ và mặt bằng lãi suất trong nước.

Trước hết, chi phí vốn trên toàn thế giới vẫn đang ở mức khá cao. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng trở lại vùng gần đỉnh, khoảng 4,6–4,7%. Thông thường, khi lợi suất lên mức 5%, thị trường chứng khoán Mỹ sẽ gặp vấn đề.

Trong khi đó, xác suất lãi suất tăng vào cuối năm 2026 cũng đang được thị trường tính đến. Xác suất tăng lãi suất trong tháng 9 khoảng 40%, trong khi tháng 12 là trên 50%. Nếu cộng dồn tất cả các yếu tố, xác suất Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể phải tăng lãi suất một lần trong năm 2026 được ước tính khoảng 50–60%.

Tuy nhiên, có một yếu tố tích cực là bất chấp diễn biến liên quan đến Iran và Mỹ, giá dầu hiện xoay quanh vùng 80–85 USD/thùng, thậm chí có thời điểm xuống dưới 70 USD/thùng. Đây được xem là một “mỏ neo” tốt đối với lạm phát toàn cầu.

Điều này có nghĩa không nên kỳ vọng lạm phát quay trở lại như năm 2022. Thay vào đó, có thể kỳ vọng lạm phát duy trì ở mức tương đối ổn định và lãi suất của Mỹ chỉ tăng một hoặc hai lần là tối đa, thay vì tăng nhiều lần.

Một rủi ro khác cần sẵn sàng đối mặt là thuế quan. Theo số liệu của Mỹ, trong 6 tháng năm 2025, Việt Nam đứng thứ ba về xuất siêu sang Mỹ, sau Trung Quốc. Tuy nhiên, trong 6 tháng năm 2026, Việt Nam đã vươn lên vị trí số một, vượt xa Trung Quốc và Mexico, với giá trị xuất siêu sang Mỹ đạt 114 tỷ USD.

Dự kiến trong năm nay, Việt Nam có thể xuất siêu lên tới 180–200 tỷ USD sang Mỹ, vượt khá xa Trung Quốc. Đây là yếu tố cần đặc biệt chú ý trong bối cảnh chính sách thương mại của Mỹ đang có nhiều thay đổi.

Bên cạnh đó, cuộc điều tra thương mại theo Điều 301 hướng tới Việt Nam gồm ba nội dung. Thứ nhất là lao động cưỡng bức, với mức 12,5%. Tuy nhiên, mức này có thể giảm về 10% nếu Việt Nam có một số chính sách nhất định. Trong 6–12 tháng tới, mức áp dụng đối với lao động cưỡng bức của Việt Nam được kỳ vọng có thể thấp hơn 12,5%.

Thêm nữa là dư thừa công suất. Đây được đánh giá là rủi ro lớn nhất, trong bối cảnh Việt Nam đã trở thành quốc gia xuất siêu lớn nhất sang Mỹ. Tiếp theo là điều tra về sở hữu trí tuệ (IP). Những vấn đề này được dự kiến sẽ diễn ra trong năm nay.

Dư thừa công suất được hiểu là tình trạng sản lượng hàng hóa xuất sang Mỹ quá lớn, trong khi Mỹ là thị trường cuối cùng. Có bảy nhóm chính sách bị nêu tên để xem xét trong vấn đề dư thừa công suất, bao gồm trợ cấp, doanh nghiệp Nhà nước và chính sách tiền tệ.

Liên quan đến vấn đề dư thừa công suất, hiện có 16 quốc gia trên thế giới đang bị điều tra, trong đó có Việt Nam. Cuộc điều tra đã bắt đầu từ tháng 3.

Kết quả sơ bộ được dự kiến có thể xuất hiện vào tháng 8. Sau khi có kết quả sơ bộ, Việt Nam có thể tiến hành thương thảo với Mỹ để hướng tới kết quả cuối cùng vào tháng 11 hoặc tháng 12/2026.

Yếu tố thứ ba cần tập trung là mặt bằng lãi suất tại Việt Nam. Lãi suất tiết kiệm kỳ hạn 6 tháng đang ở mức khá cao. Lãi suất được đăng trên website của ngân hàng là một vấn đề, trong khi lãi suất thực tế áp dụng tại ngân hàng lại là một vấn đề khác.

Hiện đã có ngân hàng đưa lãi suất tiết kiệm 6 tháng lên gần 9,5%, trong khi mức bình quân cũng khá cao. Lãi suất tiết kiệm 12 tháng cũng đạt 9–9,2%, cao hơn đáng kể so với đầu năm. Đầu năm, mức lãi suất chỉ khoảng 5–5, mấy phần trăm, nhưng đã tăng rất mạnh.

Tuy nhiên, theo Tổng giám đốc Dragon Capital, bên cạnh những rủi ro từ lãi suất và thuế quan, thị trường chứng khoán Việt Nam hiện cũng đang có những điểm sáng đáng chú ý, trong đó nổi bật là diễn biến tỷ giá và tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp.

Theo đánh giá, tỷ giá hiện đang xuất hiện một diễn biến đáng chú ý khi tỷ giá trên thị trường tự do thấp hơn đáng kể so với tỷ giá liên ngân hàng. Điều này đồng nghĩa với khả năng Ngân hàng Trung ương có thể gia tăng dự trữ ngoại hối. Diễn biến tương tự từng xuất hiện vào năm 2006, khi tỷ giá thị trường tự do thấp hơn nhiều so với tỷ giá ngân hàng. Sau đó, năm 2007 chứng kiến một đợt tăng rất mạnh của thị trường chứng khoán. Một diễn biến tương tự cũng từng xuất hiện vào năm 2012.

Gần đây, hiện tượng này bắt đầu xuất hiện trở lại, cho thấy tỷ giá đang có những biến động nhất định và Nhà nước đang quản lý thị trường ngoại hối khá tốt, mặc dù cán cân thương mại đang âm.

Một điểm sáng khác là triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp. Năm 2026 được đánh giá là một trong những năm có mức tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp tốt nhất trong khoảng 10 năm qua.

Lợi nhuận quý 2 đạt khoảng 7,6 tỷ USD, tăng 46% so với cùng kỳ và tăng 12% so với quý 1. Không chỉ lợi nhuận tăng, doanh thu thuần cũng tăng gần 40% so với cùng kỳ và đạt mức cao nhất trong toàn bộ chuỗi số liệu. Biên lợi nhuận của công ty mẹ cũng tăng tốt. Như vậy, bức tranh lợi nhuận nhìn chung đang khá tích cực.